Dallgë, përqafime ekstaze dhe një qen me fustan: Bota e natës queer në foto të papërpunuara

Arte

Gazeta Express

26/05/2026 20:13

Një libër i ri fotografik me qasje të drejtpërdrejtë dhe pa filtra sjell fuqinë çliruese të klubeve queer në gjithë kaosin e tyre sensual, të zhurmshëm dhe politik. Sipas autores, qëllimi ishte i thjeshtë: “ta bëja të ndihej si një natë jashtë”.

Në epokën e sotme, mungesa e fotove pas një nate të madhe shpesh konsiderohet vetë dëshmi e përjetimit të plotë. Por libri “Sex, Clubs, Dissent: Visualising Queer Nightlife”, i kuruar nga shkrimtarja dhe aktivistja e skenës së natës në Londër, Amelia Abraham, rikthen rëndësinë e fotografisë si dëshmi kulturore dhe kujtesë kolektive të jetës queer.

Vëllimi përfshin imazhe nga dekada të ndryshme, duke filluar nga vitet ’60 deri sot, dhe përfshin punime të artistëve të njohur si Wolfgang Tillmans, Sunil Gupta dhe Kia LaBeija. Libri e trajton fotografinë e jetës së natës jo vetëm si dokumentim komunitar, por edhe si art më vete.

Një natë jashtë, pa filtra

“Libri është i rrjedhshëm dhe i udhëhequr nga ndjenjat,” shpjegon Abraham. “Doja të ndihej si një dalje nate.” Përzgjedhja e imazheve është e gjerë dhe e çrregullt qëllimisht: nga fotografi filmike, portrete në studio, deri te pamje të jetës digjitale si screenshot-e nga aplikacione takimesh.

Libri nuk shmang as anën më të guximshme të jetës së natës queer. Seksioni i parë përfshin imazhe eksplicite dhe intime, që pasqyrojnë realitetin e hapur të këtyre hapësirave. Një nga fotografitë më të spikatura është një imazh i vitit 1991 nga Phyllis Christopher, ku një grua shihet në një rrugicë të San Franciskos.

Mes humorit dhe simbolikës

Disa fotografi mbajnë një ton ironik dhe lojtar. Në një imazh të realizuar në Londër, një qen i veshur me fustan mbyll në mënyrë të pazakontë seksionin “seks”. Në një tjetër fotografi, një mi që futet në një kanal nëntokësor shfaqet si metaforë e një nate të çrregullt.

Fotografë si Roxy Lee dhe Wolfgang Tillmans sjellin portrete dhe skena që dokumentojnë kulturën e klubeve, duke kapur momente të jetës queer në forma të ndryshme – nga festat londineze deri te tubimet në Argjentinë apo Poloni.

Dashuria, politika dhe përjashtimi

Artistë dhe studiues theksojnë se libri nuk dokumenton vetëm identitetin queer, por edhe mënyrën se si ai përjetohet. Sipas fotografit Ajamu X, shumë persona mund të jenë të hapur për identitetin e tyre, por të kufizuar në mënyrën se si përjetojnë seksualitetin në publik.

Një nga mesazhet kryesore të librit është dallimi mes “të qenit” dhe “të bërit” – pra, jo vetëm identiteti, por veprimi dhe përvoja.

Kujtesa e klubeve dhe aktivizmit

Seksioni “Dissent” (kundërshtimi) sjell anën politike të jetës së natës queer, duke përfshirë imazhe nga protestat e viteve ’80 kundër AIDS-it dhe lëvizjeve aktiviste si ACT UP në Paris.

Libri vendos krah për krah momentet e festës dhe të protestës, duke theksuar lidhjen mes gëzimit dhe rezistencës.

Një kulturë në zhdukje

Në parathënie, shkrimtari Brontez Purnell kujton se jeta queer nuk kufizohet vetëm në klube, por shtrihet edhe në hapësira të tjera si parqet, shtëpitë private dhe kafenetë e natës – vende që sot po zhduken gradualisht.

Në fund, libri paraqet një mozaik të gjerë të përvojës queer: nga dashuria dhe intimiteti, te protesta dhe dhimbja, duke reflektuar jetën reale në gjithë kompleksitetin e saj.

Siç përmbledh autorja: “Kjo është thjesht jeta jonë.” /GazetaExpress/ The Guardian/