A duhet të stërviten ndryshe gratë pas të 40-ave?

Keshilla Mjekësore

Gazeta Express

08/05/2026 20:32

Shumë nga këshillat më të përhapura për aktivitetin fizik bazohen në studime ku gratë kanë qenë të nënpërfaqësuara.

Për vite me radhë, kërkimet mbi sportin, performancën fizike dhe shëndetin janë mbështetur kryesisht te të dhënat për burrat, duke lënë boshllëqe të rëndësishme për tema si cikli menstrual, shtatzënia, periudha pas lindjes dhe menopauza.

Kjo ka bërë që vitet e fundit të marrë vëmendje ideja se “gratë nuk janë burra të vegjël”, një shprehje e lidhur shpesh me Dr. Stacy Sims, shkencëtare e sportit, e cila argumenton se gratë, veçanërisht pas të 40-ave, duhet të përshtatin mënyrën se si ushtrohen.

Sipas saj, gratë në këtë moshë duhet t’i japin më shumë përparësi stërvitjes me pesha të rënda dhe kardios së polarizuar, që nënkupton ushtrime shumë intensive me intervale të shkurtra ose ecje të lehtë, duke shmangur intensitetin e mesëm. Sims e lidh këtë periudhë me perimenopauzën, kohën kur hormonet riprodhuese fillojnë të luhaten dhe mund të ndikojnë në trup, energji, masë muskulore dhe metabolizëm.

Megjithatë, këto rekomandime mbeten të diskutueshme në komunitetin shkencor. Disa ekspertë e vlerësojnë faktin që po flitet më shumë për nevojën e studimeve të posaçme mbi gratë, por paralajmërojnë se këshillat shumë të ngushta mund të krijojnë konfuzion ose ndjesinë se trupi i grave është më i brishtë nga sa është realisht.

Trajnere dhe fizioterapiste si Laurel Beversdorf dhe Sarah Court argumentojnë se nuk ka arsye për t’i larguar gratë nga kardioja e moderuar, sidomos kur kjo formë aktiviteti ka një bazë të fortë shkencore për përfitimet në shëndetin e zemrës dhe mirëqenien e përgjithshme. Sipas tyre, kardioja dhe stërvitja me pesha janë të dobishme për gratë në çdo fazë të jetës.

Edhe trajnerja Elizabeth Davies thekson se rregullat tepër specifike për gratë në periudha të ndryshme jetësore mund ta komplikojnë panevojshëm aktivitetin fizik. Sipas saj, mesazhi kryesor duhet të jetë më i thjeshtë: gratë duhet të lëvizin, të forcohen dhe të përshtatin stërvitjen me kapacitetin, gjumin, energjinë dhe objektivat personale.

Udhëzimet zyrtare në Mbretërinë e Bashkuar rekomandojnë që të rriturit të kryejnë të paktën 150 minuta aktivitet fizik me intensitet të moderuar në javë, ose 75 minuta aktivitet intensiv, si dhe të paktën dy seanca në javë me ushtrime forcimi për grupet kryesore muskulore. Kjo mund të përfshijë ngritjen e peshave, por edhe pilates, joga, punë fizike, kopshtari apo mbajtjen e fëmijëve.

Ekspertët bien dakord se stërvitja e forcës është shumë e rëndësishme, sidomos me kalimin e moshës, për ruajtjen e masës muskulore, forcës dhe shëndetit të kockave. Por kjo nuk do të thotë domosdoshmërisht se çdo grua duhet të ngrejë vetëm pesha shumë të rënda. Studimet tregojnë se muskujt mund të forcohen edhe me pesha më të lehta, për sa kohë ushtrimet bëhen me intensitet të mjaftueshëm dhe afër pikës së lodhjes muskulore.

Në fund, debati nuk ka një përgjigje të vetme. Gratë mbi 40 vjeç mund të përfitojnë shumë nga stërvitja e forcës dhe nga një qasje më e kujdesshme ndaj ndryshimeve hormonale, por kjo nuk nënkupton se duhet të heqin dorë nga vrapi, joga, klasat e fitnesit apo aktivitetet që u sjellin kënaqësi.

Mesazhi më i balancuar është që aktiviteti fizik të mos shihet si një formulë e ngurtë, por si një proces i përshtatshëm me trupin, jetën dhe qëllimet e secilës. Për disa gra, ngritja e peshave mund të jetë transformuese. Për të tjera, ecja, vrapi, joga apo kombinimi i disa formave të ushtrimit mund të jenë po aq të vlefshme. Më e rëndësishmja është që gratë të mos frikësohen nga lëvizja, por të gjejnë një mënyrë stërvitjeje që mund ta vazhdojnë në mënyrë të qëndrueshme. /GazetaExpress/