Sonte ndodh “hënë e përgjakur” – një pamje që nuk do ta shohim deri në vitin 2028

Lajme

Gazeta Express

03/03/2026 13:27

Sonte, më 3 mars, në qiell do të ndodhë një eklips total hënor, i njohur edhe si “hënë e përgjakur”.

Gjatë këtij fenomeni, Hëna merr një nuancë të kuqe të errët ose portokalli sepse Toka bllokon përkohësisht një pjesë të dritës së Diellit që Hëna normalisht reflekton. Ky është gjithashtu eklipsi i fundit total deri në vitin 2028, shkruan N1 Sarajevë.

Pse Hëna merr një ngjyrë të kuqe?

Një eklips total hënor mund të ndodhë vetëm gjatë një Hëne të plotë, kur Toka rreshtohet saktësisht midis Diellit dhe Hënës. Efekti i “hënës së përgjakur” ndodh kur hija e plotë e Tokës, ose umbra, mbulon plotësisht Hënën.

Megjithatë, një pjesë e dritës së Diellit kalon nëpër atmosferën e Tokës. Gjatësitë më të shkurtra të valëve, siç është drita blu, shpërndahen, ndërsa gjatësitë më të gjata të valëve, siç janë e kuqja dhe portokallia, arrijnë në Hënë dhe ndriçojnë sipërfaqen e saj. Sa më shumë pluhur dhe grimca në atmosferë, aq më intensive është nuanca e kuqe.

Ku do të jetë e dukshme?

Ky fenomen astronomik nuk do të jetë i dukshëm nga Evropa dhe Afrika. Kushtet më të mira të shikimit do të jenë në Amerikën e Veriut dhe të Jugut, pjesë të Azisë Lindore, rajonin e Paqësorit dhe Australinë. Faza e eklipsit total do të zgjasë pak më pak se një orë, ndërsa shkëlqimi i kuqërremtë do të zgjasë edhe më shumë.

Kur është mundësia tjetër?

Edhe pse do të duhet të presim për një tjetër eklips total, eklipset e pjesshme hënore ndodhin më shpesh. Ato ndodhin kur Hëna është e plotë, por Toka nuk është plotësisht e rreshtuar midis saj dhe Diellit. Eklipsi i pjesshëm tjetër pritet në fund të gushtit të këtij viti dhe, ndryshe nga ai i sonte, do të jetë i dukshëm nga Evropa. Nuk kërkohen instrumente të posaçme për ta vëzhguar atë – thjesht dilni jashtë dhe shikoni lart në qiellin e natës.