Bien mitët e “ushqimeve të shëndetshme”: 11 produkte që duken të mira për trupin, por janë të mbushura me sheqer, kripë dhe yndyrë

Ushqimi/Dieta

Gazeta Express

08/01/2026 19:54

Presioni i janarit për t’u “vënë në formë” ka shtyrë miliona britanikë të mbushin karrocat e marketeve me një mori ushqimesh të ashtuquajtura “të shëndetshme”. Por e vërteta është se edhe nga gjërat e mira mund të teprohet.

Kur synohet humbja e peshës apo përmirësimi i performancës në palestër, shumë njerëz shkojnë në ekstreme: ndryshojnë rrënjësisht dietën dhe zgjedhin produkte të etiketuara si “me pak yndyrë”, “me shumë proteina”, “pa sheqer”, “pa gluten” apo “të pasura me fibra”.

Shpeshherë, megjithatë, vlerat ushqyese të këtyre produkteve janë të ekzagjeruara nga kompanitë ushqimore, të cilat krenohen se një produkt është “i ulët” në një element, por shmangin të përmendin se është i pasur me aditivë, konservues dhe përbërës kimikë që nuk do t’i gjenit kurrë në dollapin e kuzhinës.

Problemi nuk kufizohet vetëm te ushqimet me të ashtuquajturin “health halo” – pra produkte jo të shëndetshme që marketohen si të mira për organizmin. Edhe disa ushqime natyrale, të konsumuara pa masë, mund të kthehen shpejt në “bomba” kalorish, sheqeri apo kripe, duke sabotuar planet “Viti i Ri, Unë i Ri” dhe duke dëmtuar shëndetin në afat të gjatë.

Nëse mbushim pjatën pa kriter me ushqime “të shëndetshme”, është shumë e lehtë të tejkalojmë udhëzimet ditore të NHS-së për kaloritë, yndyrat, sheqerin dhe kripën.

Sipas këtyre rekomandimeve, burrat nuk duhet të konsumojnë më shumë se 2,500 kalori dhe 95 g yndyrë në ditë (30 g prej tyre të ngopura), ndërsa gratë rreth 2,000 kalori dhe 70 g yndyrë (20 g të ngopura). Pavarësisht gjinisë, të rriturit duhet të kufizojnë sheqerin nën 30 g në ditë dhe kripën jo më shumë se 6 g.

Duke pasur këtë në mendje, nutricionistja londineze Lily Soutter (BSc, MSc) shpjegon 11 ushqime që mund të mos jenë aq të shëndetshme sa mendohet.

1. Baret proteinike

Baret proteinike janë praktike për të rritur marrjen e proteinave gjatë ditës, por shumë prej tyre janë të mbushura me sheqer dhe përbërës artificialë.

Disa përmbajnë emulsifikues dhe ëmbëlsues që vështirësojnë tretjen, ndërsa të tjerë kanë sasi shumë të larta sheqeri.

“Një bar proteinik që ka më shumë se 22.5 g sheqer për 100 g konsiderohet i pasur me sheqer, ndaj duhet vëmendje ndaj porcionit,” këshillon Soutter.

Ajo sugjeron edhe përgatitjen në shtëpi me tërshërë, gjalpë arrash, pluhur proteinash dhe hurma, për të shmangur aditivët.

2. Perimet rrënjore të pjekura

Zëvendësimi i patateve të skuqura me panxhar, majdanoz të bardhë, patate të ëmbla apo karrota duket zgjedhje e zgjuar, por këto perime mund të kthehen në “bombë sheqeri”.

Ato janë të pasura me fibra, vitamina dhe minerale, por edhe me karbohidrate. Gatimi në temperatura të larta ul fibrat dhe e bën sheqerin më të përthithshëm.

Shtimi i vajrave dhe ëmbëlsuesve gjatë pjekjes rrit ndjeshëm kaloritë.

“Pjekja karamelizon sheqernat natyrale dhe rrit shijen, por vajrat dhe shtesat mund t’i bëjnë të pashëndetshme,” thotë Soutter.

Ajo rekomandon vaj ulliri, vaj avokadoje ose vaj spërkatës për të kufizuar yndyrën.

3. Kosi “Greek”

Kosi autentik grek pa sheqer është i pasur me proteina, kalcium dhe kultura të gjalla. Por “Greek-style yoghurt” shpesh nuk prodhohet me të njëjtën metodë.

“Versionet ‘Greek-style’ zakonisht kanë më pak proteina – rreth 4 g për 100 g, krahasuar me 9 g tek kosi grek i vërtetë,” paralajmëron Soutter.

4. Ullinjtë

Edhe pse përmbajnë yndyra të shëndetshme dhe vitaminë E, ullinjtë janë shumë të kripur.

Një porcion prej 30 g mund të ketë deri në 1.2 g kripë.

Shpëlarja e tyre dhe kufizimi në 5–10 ullinj për porcion ndihmon në uljen e rrezikut.

5. Muesli

Muesli duket mëngjes ideal, por shumë variante përmbajnë sasi të mëdha frutash të thata, çokollatë apo kokos, duke rritur sheqerin dhe yndyrën.

Zgjidhni variante me më pak se 5 g sheqer për 100 g ose përgatisni vetë me tërshërë, fara dhe pak fruta.

6. Frutat e thata

Janë të pasura me vitamina dhe antioksidantë, por edhe me sheqer të përqendruar.

Porcioni duhet të jetë nën 30 g (rreth një lugë gjelle e mbushur).

Këshillohet të konsumohen gjatë vakteve, jo mes tyre, për të mbrojtur dhëmbët.

7. Humusi

I pasur me fibra dhe proteina bimore, por gjithashtu kalorik për shkak të vajit dhe tahinit.

“2–3 lugë gjelle janë mëse të mjaftueshme,” thotë Soutter, duke sugjeruar salsa ose kos me pak yndyrë si alternativa më të lehta.

8. Lëngjet jeshile

Janë praktike, por shpesh të pasura me sheqerna të lira dhe pa fibra.

Zgjidhni lëngje me më shumë perime se fruta, ose më mirë përgatisni smoothie me fruta të plota dhe perime.

9. Matcha latte

Pluhuri i matcha-s është shumë i shëndetshëm, por matcha latte-t e kafeneve shpesh kanë qumësht të plotë dhe sheqer.

Disa përmbajnë deri në 220 kalori dhe 29 g sheqer për porcion. Zgjidhni versione pa sheqer dhe gota më të vogla.

10. Pijet “zero kalori”

Edhe pse pa kalori, ëmbëlsuesit artificialë mund të ndikojnë negativisht në mikrobiotën e zorrëve.

Përdorini rrallë dhe zgjidhni ujë me fruta natyrale, mente, kastravec apo xhenxhefil.

11. Salcat e sallatave

Salcat kremoze janë të pasura me yndyrë dhe yndyrë të ngopur, ndërsa edhe vinaigrette-t shpesh kanë sheqer të shtuar.

“1–2 lugë gjelle janë të mjaftueshme,” këshillon Soutter.

Salcat shtëpiake me vaj ulliri, limon ose tahini janë alternativa më të shëndetshme.

Etiketa “e shëndetshme” nuk është garanci. Sasia, përbërja dhe mënyra e përgatitjes janë po aq të rëndësishme sa vetë ushqimi. Moderimi mbetet rregulli kryesor për një shëndet të mirë. /GazetaExpress/