Në dhjetor, vështirë se kalon pranë një pastiçerie pa të “parë” nga një burrë biskote prej xhenxhefili – një ndryshim i këndshëm nga momentet kur ne vetë i ngulim sytë rrënjës së artë çdo herë që na dhemb stomaku.
Xhenxhefili është përdorur prej shekujsh në kuzhinën e Azisë Juglindore, nga Kina në Indi, dhe më vonë u përhap në Europë, duke u bërë pjesë e rëndësishme e gatimeve mesdhetare dhe britanike.
Po aq i gjatë është edhe përdorimi i tij në mjekësinë tradicionale – përmendjet e para datojnë që në shek. I para Krishtit.
Edhe sot xhenxhefili mbetet “dyshja fituese”: i vlefshëm si në kuzhinë, ashtu edhe në mjekësinë bimore. Por a është vërtet një superkurë për sëmundje?

Çfarë është xhenxhefili?
Xhenxhefili që blejmë në supermarket është rrënja e bimës me lule Zingiber officinale, me origjinë nga Azia Juglindore.
Konsumohet i freskët, i thatë, i pluhurosur, i turshi, i kristalizuar ose si çaj.
Ai përmban:
Vitaminë C, A dhe disa vitamina B
Minerale si kalium, magnez, bakër
Fije ushqyese
Rreth 400 përbërës bioaktivë, përfshirë 40 antioksidantë, ku më të rëndësishmit janë gingerol dhe shogaol
Sipas Grace Williams, trajnere shëndeti:
“Vlerat reale të xhenxhefilit vijnë nga përbërësit bioaktivë – jo nga vitaminat që janë në sasi të vogla.”
Këta përbërës ndikojnë në:
tretje dhe nauze
inflamacion dhe dhimbje
qarkullim të gjakut
rregullim të sheqerit në gjak
Si e lufton xhenxhefili nauzen?
Gingerolët dhe shogaolët:
bllokojnë prodhimin e prostaglandinave, molekula që shkaktojnë ngërçe dhe dhimbje
përshpejtojnë zbrazjen e stomakut
ndikojnë në receptorët që nxisin vjelljen
Tracey Randell nga IBS Clinics shpjegon se kur prostaglandinat janë të çrregulluara, shkaktohen:
dhimbje barku, ngërçe, inflamacion, probleme me tretjen – pra simptomat tipike të IBS.

Për këtë arsye, xhenxhefili mund të qetësojë:
nauzen
problemet e tretjes
dhimbjet menstruale
dispepsinë
irritimet e stomakut
Një studim i vitit 2024 tregoi se 2000 mg xhenxhefil në ditë mund të ndihmojnë në:
përmirësimin e tretjes
uljen e rrezikut për kancer kolorektal
mbrojtjen nga ulçerat
shëndetin e zorrëve
Cili është mënyra më e mirë për ta konsumuar?
Xhenxhefili gjendet si:
i freskët
pluhur
në qese çaji
i turshi
pastë
i kristalizuar
i pjekur në ëmbëlsira
Ekspertët bien dakord se xhenxhefili i freskët është më i fuqishmi.
Arsyet:
përmban më shumë vajra esencialë
është më efektiv për nauze dhe simptoma të menjëhershme
ka përmbajtje më të lartë gingeroli
Pluhuri është gjithashtu i dobishëm, por më pak potent.
A mund të mbrojë kundër gripit dhe “super-viruseve”?
Jo – nuk mund të parandalojë infeksionet si gripi, ftohja, RSV apo COVID-19.
Por mund të:
qetësojë fytin
zbusë nauzen
ndihmojë hidratimin
lehtësojë inflamacionin
Pra, është ndihmues, jo kurë.
Kush duhet të evitojë xhenxhefilin?
Në përgjithësi është i sigurt, por:
suplementet me dozë të lartë mund të ndikojnë në holluesit e gjakut
mund të ulin sheqerin në gjak
njerëzit me stres të lartë nervor mund të përkeqësojnë refluksin ose ankthin me lëngje të forta xhenxhefili
Williams paralajmëron:
“Xhenxhefili i papërpunuar ose shurupi shumë i koncentruar mund të jetë tepër stimulues për ata që janë nën stres të lartë.” /GazetaExpress/