Tamponi që mund të zbulojë herët kancerin e vezoreve

Keshilla Mjekësore

Gazeta Express

26/02/2026 19:30

Shkencëtarët kanë nisur një provë klinike për një tampon inovativ, i cili mund të shërbejë si mjet i thjeshtë për zbulimin e hershëm të kancerit të vezoreve – një sëmundje që shpesh diagnostikohet vonë për shkak të simptomave jo specifike.

Studimi po zhvillohet nga University Hospital Southampton, ku do të analizohen mostrat e lëngut vaginal të përthithura nga tamponi, si edhe inde të marra nga vezoret dhe tubat fallopiane të pjesëmarrëseve.

Çdo vit në Mbretërinë e Bashkuar regjistrohen rreth 7,600 raste të reja me kancer të vezoreve. Në shumë raste, diagnoza vendoset në fazë të avancuar, pasi shenjat e para – fryrje barku, dhimbje apo çrregullime tretjeje – ngatërrohen me probleme të tjera më të zakonshme.

Në studim do të përfshihen 250 gra me mutacionin gjenetik BRCA, i njohur për rritjen e ndjeshme të rrezikut për kancer gjiri dhe vezore. Ky mutacion u bë i njohur publikisht kur aktorja Angelina Jolie vendosi të kryejë ndërhyrje parandaluese për heqjen e gjinjve dhe vezoreve, pasi mësoi se ishte bartëse e gjenit dhe kishte histori familjare me këtë sëmundje.

Prova, e quajtur “Violet”, do të përfshijë si gra të diagnostikuara me kancer të vezoreve që po i nënshtrohen operacionit, ashtu edhe gra që zgjedhin heqjen parandaluese të organeve riprodhuese për të ulur rrezikun.

Drejtuesja e studimit, onkologe mjekësore Dr Jemma Longley, thekson se aktualisht nuk ekziston një program skriningu për kancerin e vezoreve. Gratë me mutacione të njohura gjenetike shpesh zgjedhin kirurgjinë parandaluese, por kjo mund të çojë në menopauzë të hershme kirurgjikale dhe pasoja afatgjata për shëndetin.

Studiuesit do të krahasojnë mostrat e grave me kancer me ato pa sëmundje, duke kërkuar sinjale biologjike të përbashkëta mes qelizave tumorale dhe lëngut vaginal. Nëse projekti rezulton i suksesshëm, synohet zhvillimi i një studimi më të gjerë për tamponin, i cili është krijuar nga kompania bioteknologjike Daye.

Sipas kirurgut onkologjik gjinekologjik David Constable-Phelps, një test relativisht jo-invaziv që zbulon shenjat më të hershme të sëmundjes do të përbënte një ndryshim rrënjësor në trajtimin e kancerit të vezoreve. Sëmundja shpesh përparon në heshtje dhe mund të përhapet në organe të tjera para se të zbulohet.

Organizata bamirëse The Eve Appeal, që ka mbështetur financiarisht studimin, shpreson se kërkimi do të çojë drejt një testi të thjeshtë dhe të personalizuar, që do t’i ndihmojë gratë të marrin vendime më të informuara për shëndetin dhe planifikimin familjar.

Nëse tamponi arrin të identifikojë ndryshime biologjike në fazat më të hershme të sëmundjes, ai mund të rrisë ndjeshëm shanset për trajtim të suksesshëm dhe shërim. /GazetaExpress/