Shkencëtarët zbulojnë 45 planete “si Toka” që mund të kenë jetë jashtëtokësore

Mistere

Gazeta Express

19/03/2026 21:08

Një nga pyetjet më të mëdha të shkencës është: a ekzistojnë jashtëtokësorët dhe ku mund të jenë ata?

Tani, shkencëtarët kanë bërë një hap të madh drejt përgjigjes së kësaj pyetjeje. Ekspertët nga Carl Sagan Institute në Cornell University kanë identifikuar 45 planete “si Toka” që mund të kenë kushtet perfekte për jetë jashtëtokësore.

Të gjitha këto planete ndodhen në zonën e banueshme, një hapësirë jo shumë afër yllit pritës (ku do të ishte shumë nxehtë) dhe jo shumë larg (ku do të ishte shumë ftohtë). Kjo rrit mundësinë që të ketë ujë në sipërfaqe – një nga kushtet kryesore për jetën.

Disa nga këto botë ndodhen vetëm disa dhjetëra vite-dritë larg, duke sugjeruar se një ditë mund të arrijmë atje. “Jeta mund të jetë më e larmishme nga sa mendojmë, ndaj të dish cilët nga 6,000 ekzoplanetet e njohura kanë më shumë gjasa të mbajnë jetë mund të jetë vendimtar,” tha profesoresha Lisa Kaltenegger, autore e studimit. “Studimi ynë tregon ku duhet të shkojmë për të gjetur jetë.”

Shkencëtarët kanë zbuluar mbi 6,000 ekzoplanete deri tani, por saktësisht se cilët mund të mbajnë jetë ka mbetur mister. Në studimin e ri, ata identifikuan 45 planete brenda zonës së banueshme dhe 24 të tjera në një zonë më të ngushtë 3D.

Disa nga planetet më të njohura përfshijnë Proxima Centauri b, TRAPPIST–1f dhe Kepler 186f, ndërsa të tjera më pak të njohura janë TOI–715 b, 137 vite-dritë larg, e zbuluar nga sateliti TESS tre vjet më parë.

Më interesante janë planetet TRAPPIST–1 d, e, f dhe g, vetëm 40 vite-dritë larg Tokës. Megjithatë, sipas NASA, aktualisht do të duheshin rreth 800,000 vjet për t’ia arritur sistemit TRAPPIST–1. Me teknologji të avancuara si lëvizja me impuls bërthamor, kjo mund të reduktohet në disa shekuj.

Shkencëtarët gjithashtu fokusohen tek planetet që marrin dritë nga yjet e tyre më të ngjashme me diellin tonë, duke përfshirë TRAPPIST–1 e, TOI–715 b, Kepler–1652 b, Kepler–442 b, Kepler–1544 b, dhe planetet Proxima Centauri b, GJ 1061 d, GJ 1002 b, dhe Wolf 1069 b.

Planete brenda zonës së banueshme ngjallin shpresa për jetën jashtëtokësore, ndërsa ato në skajet e zonës mund të ndihmojnë të kuptojmë kufijtë e banueshmërisë. “Identifikimi i vendeve për t’u kërkuar është hapi i parë kyç,” tha autori i studimit Gillis Lowry.

Për vëzhgim, shkencëtarët rekomandojnë instrumente si James Webb Space Telescope, Nancy Grace Roman Space Telescope (2027) dhe Extremely Large Telescope (2029).

Përveç ekzoplaneteve, shkencëtarët sugjerojnë se jeta mund të fshihet edhe brenda sistemit tonë diellor. David Armstrong nga University of Warwick tha se më e mundshme është në oceanet nën sipërfaqe të disa hënave të Saturnit dhe Jupiterit.

Hëna e Saturnit Enceladus është kandidat premtues për shkak të shpërthimeve të vazhdueshme të ujit të lëngshëm nga Poli i Jugut, ndërsa Titan, hëna tjetër e akullt e Saturnit, gjithashtu shihet si një mundësi e fortë për të gjetur jetë jashtëtokësore. /GazetaExpress/