“Sahati i kijametit” po na troket në derë – njerëzimi më pranë shkatërrimit se kurrë më parë

Mistere

Gazeta Express

27/01/2026 19:30

Sahati i kijametit, simboli që për dekada paralajmëron fundin e botës, është tani më afër shkatërrimit se kurrë më parë.

Të martën, shkencëtarët e Bulletin of Atomic Scientists e avancuan këtë orë simbolike katër sekonda përpara, duke e vendosur në 85 sekonda para mesnate.

Ky është momenti më afër mesnate që Sahati i kijametit ka arritur në 79-vjeçarin e tij, duke treguar se njerëzimi nuk ka qenë kurrë më i kërcënuar nga një katastrofë globale sesa në vitin 2026.

Grupi që vendos çdo vit pozicionin e duarve të orës ka përmendur rreziqe të shumta për stabilitetin global, përfshirë armët bërthamore, ndryshimet klimatike, teknologjitë shkatërruese si inteligjenca artificiale, dhe krijimin e organizmave sintetikë të quajtur “mirror life”.

Alexandra Bell, presidente dhe CEO e Bulletin of Atomic Scientists, deklaroi:

“Çdo sekondë ka rëndësi dhe koha po na mbaron. Kjo është një e vërtetë e vështirë, por kjo është realiteti ynë. Bota nuk ka qenë kurrë më afër mesnate.”

Sahati i kijametit u krijua në vitin 1947 nga kjo organizatë me bazë në Çikago, gjatë Luftës së Ftohtë, kur tensionet midis SHBA dhe Bashkimit Sovjetik shtuan frikën nga një apokalips bërthamor.

Ky është viti i dytë radhazi që ora simbolike afrohet më pranë mesnate – pika hipotetike e fundimit të botës. Para vitit 2020, ora nuk ishte afruar kurrë më shumë se dy minuta nga mesnata.

Daniel Holz, kreu i Bordit të Shkencës dhe Sigurisë të Bulletin-it, tha:

“Vitit të kaluar paralajmëruam se bota ishte jashtëzakonisht pranë katastrofës dhe se vendet duhej të ndryshonin kurs drejt bashkëpunimit ndërkombëtar dhe veprimit ndaj rreziqeve ekzistenciale. Fatkeqësisht, ndodhi e kundërta.”

Holz shtoi se vendet me armë bërthamore u bënë edhe më armiqësore dhe nacionaliste në 2025, duke ndikuar në kërcimin katërsekondësh, lëvizja më e madhe përpara që nga 2023, kur ora u zhvendos nga 100 në 90 sekonda para mesnate.

“Traktati i fundit për kontrollin e arsenaleve bërthamore midis SHBA dhe Rusisë skadon javën e ardhshme. Për herë të parë në gjysmë shekulli, nuk do të ketë asgjë që ta ndalojë një garë të pakontrolluar bërthamore,” zbuloi Holz.

Çdo zhvendosje e Sahatit të kijametit tregon dështimet e njerëzimit për të përparuar në zgjidhjen e kërcënimeve globale gjatë 12 muajve të fundit.

Nëse ora afrohet me disa minuta ose sekonda drejt mesnates, kjo tregon se njerëzimi është më pranë shkatërrimit. Nëse lëviz më larg, rreziqet janë reduktuar.

Që nga viti 2011, ora ka qenë duke u afruar gradualisht drejt fundit të parashikuar të botës; atëherë ishte ende gjashtë minuta nga mesnata.

Holz paralajmëroi gjithashtu për ndryshimet klimatike, me nivelet e deteve që arritën rekorde globale, dhe për “mirror life”, organizma sintetikë që mund të shkaktojnë pandemira të pakontrollueshme.

Për më tepër, teknologjitë shkatërruese si inteligjenca artificiale rrisin shpërndarjen e informacionit të gabuar dhe dezinformimin, theksoi Bordit i Sigurisë.

Pavarësisht se simbolik, Sahati i kijametit mbetet një paralajmërim i fuqishëm për botën mbi rreziqet ekzistenciale – nga armët bërthamore te klima dhe teknologjitë e reja – duke kujtuar se çdo sekondë ka rëndësi. /GazetaExpress/