Profesori këshillon: Konsumoni “pak” nga ky ushqim për të qëndruar të rinj

Ushqimi/Dieta

Gazeta Express

25/12/2025 20:54

Reduktimi i konsumit të një ushqimi të caktuar mund të jetë çelësi për ruajtjen e rinisë dhe shëndetit afatgjatë, sipas një prej autoriteteve më të njohura botërore në fushën e plakjes.

Dr. Valter Longo, drejtor i Institutit të Jetëgjatësisë në Universitetin e Kalifornisë Jugore (USC), ka kaluar dekada duke studiuar procesin e plakjes dhe zhvillimin e sëmundjeve.

Edhe pse jetëgjatësia mesatare në Britani është rreth 80 vjet, Dr. Longo argumenton se ajo mund të zgjatet ndjeshëm nëse ndiqen disa parime bazë: aktivitet fizik i rregullt, ushqyerje e balancuar dhe – jo pa rëndësi – moderim në konsumimin e disa ushqimeve.

Në mënyrë disi befasuese, ushqimi që ai rekomandon të konsumohet me masë është peshku. Dr. Longo ka deklaruar më herët se dy deri në tre porcione peshk në javë janë optimale për një “dietë jetëgjatësie”.

“Ushqehuni kryesisht në mënyrë vegane, me pak peshk,” ka shkruar ai në një blog këshillash për “si të qëndrojmë të rinj”.

Ai rekomandon zgjedhjen e peshkut, krustaceve dhe molusqeve me përmbajtje të lartë të omega-3, omega-6 dhe vitaminës B12, si: salmoni, açuget, sardelet, merluci, levreku, trofta, midhjet dhe karkalecat. Një theks i veçantë vihet te cilësia e peshkut, duke preferuar ato me nivele të ulëta të merkurit.

Peshqit e pasur me omega-3 – të njohura si “yndyrna të shëndetshme” – lidhen me përfitime të rëndësishme shëndetësore. Studime të reja sugjerojnë se ato ndihmojnë jo vetëm shëndetin e trurit, por edhe uljen e faktorëve të rrezikut për sëmundjet e zemrës.

Megjithatë, ka edhe anë negative nga konsumimi i tepruar i peshkut. NHS (Shërbimi Shëndetësor Britanik) paralajmëron se peshqit yndyrorë zakonisht përmbajnë më shumë ndotës sesa llojet e tjera të produkteve të detit. Një prej tyre është merkuri, një element toksik që, në sasi të larta, mund të shkaktojë kriza epileptike, probleme me kujtesën, mpirje dhe komplikime të tjera serioze.

Sipas NHS-së:

Rekomandohet të konsumohet të paktën një porcion peshk yndyror në javë (rreth 140 gramë i gatuar).

Për shkak të ndotësve, ekzistojnë kufizime javore për disa grupe të popullatës.

Vëmendje e veçantë u kushtohet vajzave të reja, grave që planifikojnë shtatzëni, grave shtatzëna dhe atyre që ushqejnë me gji. Këto grupe nuk duhet të konsumojnë më shumë se dy porcione peshk yndyror në javë, pasi ndotësit mund të ndikojnë në zhvillimin e fetusit.

NHS thekson gjithashtu se:

Peshku është i dobishëm për shëndetin dhe zhvillimin e foshnjës

Disa lloje peshqish duhet të shmangen gjatë shtatzënisë

Ushqimet e detit të papërpunuara dhe peshku i tymosur duhet të konsumohen vetëm nëse janë gatuar mirë, për të ulur rrezikun e helmimit ushqimor

Përveç dietës, Dr. Longo këshillon që ushqimi ditor të konsumohet brenda një intervali prej 12 orësh, për përfitime optimale shëndetësore. Këtë ide e mbështet edhe Prof. Tim Spector, i cili ka theksuar se shmangia e ushqimit për të paktën 12 orë gjatë natës ndihmon organizmin të rikuperohet dhe respekton ritmet cirkadiane të trupit.

Një studim i përmendur nga Dr. Sarah Berry tregon se njerëzit që hanë më herët gjatë ditës, edhe nëse konsumojnë të njëjtën sasi ushqimi, ndihen më pak të uritur të nesërmen në krahasim me ata që hanë vonë në mbrëmje.

Mesazhi kryesor i ekspertëve është i qartë: jo ndalim, por masë – si në ushqim, ashtu edhe në oraret e të ngrënit – mund të ketë ndikim real në shëndetin dhe plakjen e organizmit. /GazetaExpress/