Pilulë e re ul kolesterolin e keq me 60%

Keshilla Mjekësore

Gazeta Express

06/02/2026 19:47

Shkencëtarët amerikanë kanë zbuluar një pilulë të re ditore që ul kolesterolin “e keq” (LDL) shumë më fort se statinat, duke hapur rrugën për një trajtim potencialisht revolucionar kundër infarkteve dhe goditjeve në tru.

Në një provë të madhe ndërkombëtare, ilaçi arriti të ulë nivelin e LDL-së me mbi 57 për qind te pacientët që tashmë merrnin trajtimet standarde – reduktimi më i madh i regjistruar ndonjëherë nga një medikament oral. Ekspertët besojnë se kjo pilulë mund të ndryshojë mënyrën e trajtimit për miliona njerëz që nuk arrijnë të kontrollojnë kolesterolin ose që nuk i tolerojnë statinat.

Ilaçi, i quajtur enlicitide, është zhvilluar pas dekadash kërkimi në Qendrën Mjekësore UT Southwestern. Ai vepron duke ndihmuar mëlçinë të pastrojë më me efikasitet kolesterolin e dëmshëm nga gjaku. Risia kryesore është se enlicitide synon një rrugë metabolike që deri tani mund të trajtohej vetëm me injeksione, duke e bërë pilulën e parë efektive orale të këtij lloji.

Përveç uljes së kolesterolit LDL, ilaçi përmirësoi edhe tregues të tjerë të yndyrnave në gjak që lidhen me sëmundjet e zemrës. Po aq e rëndësishme, pacientët nuk shfaqën rritje të efekteve anësore tipike të statinave, si dhimbjet muskulore, problemet me mëlçinë apo rreziku i shtuar për diabet të tipit 2.

Dr. Ann Marie Navar, kardiologe dhe drejtuese e studimit, theksoi se më pak se gjysma e pacientëve me sëmundje kardiovaskulare arrijnë aktualisht objektivat e LDL-së. Sipas saj, një terapi orale kaq e fuqishme mund të përmirësojë ndjeshëm parandalimin e infarkteve dhe goditjeve në shkallë popullsie.

Edhe pse statinat janë gjerësisht të disponueshme dhe mund të ulin LDL-në nga 20 deri në 60 për qind, rreth gjysma e pacientëve nuk arrijnë nivele të sigurta. Një arsye kryesore është se 25–50 për qind e tyre i ndërpresin statinat brenda vitit të parë, shpesh për shkak të dhimbjeve muskulore dhe shqetësimeve të tjera.

Kolesteroli i lartë LDL rrit ndjeshëm rrezikun për infarkt dhe goditje në tru, dhe pa trajtim efektiv afatgjatë, ky rrezik mbetet i lartë edhe te personat që ndihen mirë.

Enlicitide vepron duke u lidhur me një proteinë të quajtur PCSK9, e cila te shumë persona me kolesterol të lartë pengon mëlçinë të largojë LDL-në nga gjaku. Duke bllokuar këtë proteinë, ilaçi i lejon mëlçisë të vazhdojë pastrimin e kolesterolit. Ndryshe nga statinat, ai nuk ndërhyn në prodhimin e kolesterolit në mëlçi, çka shpjegon pse pritet të ketë më pak efekte anësore.

Studimi përfshiu mbi 2,900 të rritur me sëmundje të zemrës ose me rrezik të lartë për të, të cilët, pavarësisht trajtimit standard, kishin ende LDL të lartë. Sipas studiuesve, këto janë uljet më të mëdha të arritura ndonjëherë me një ilaç oral që nga zbulimi i statinave.

Një studim tjetër është tashmë në zhvillim për të konfirmuar nëse këto ulje të forta të kolesterolit përkthehen realisht në më pak infarkte dhe goditje në tru.

Sëmundjet e zemrës prekin rreth 128 milionë amerikanë dhe shkaktojnë mbi 800,000 infarkte çdo vit. Në Mbretërinë e Bashkuar, rreth 7.6 milionë persona jetojnë me sëmundje të zemrës, me afro 100,000 infarkte në vit – shifra që ekspertët besojnë se mund të ulen ndjeshëm me trajtime më efektive të kolesterolit. /GazetaExpress/