Një nga barnat më të përdorura kundër refluksit acid – omeprazoli, i njohur edhe me emrin tregtar Prilosec – po vihet nën vëzhgim pas një studimi që sugjeron se përdorimi i zgjatur mund të shkaktojë një zinxhir problemesh serioze shëndetësore.
Omeprazoli bën pjesë në grupin e inhibitorëve të pompës protonike (PPI) dhe përdoret prej më shumë se 30 vitesh për trajtimin e urthit të shpeshtë, sëmundjes së refluksit gastroezofageal (GERD), ulçerave në stomak dhe inflamacionit të ezofagut. Ai vepron duke ulur prodhimin e acidit në stomak – por ky acid është gjithashtu i rëndësishëm për përthithjen e mineraleve.
Çfarë zbuloi studimi?
Shkencëtarë nga Universiteti Federal i São Paulos në Brazil testuan efektet e një doze të barasvlershme me atë njerëzore të omeprazolit tek minjtë laboratorikë për periudha 10, 30 dhe 60 ditë. Rezultatet, të publikuara në revistën ACS Omega, treguan ndryshime të dukshme në parametrat e gjakut dhe në balancën minerale të organizmit.

Pas 60 ditësh, minjtë shfaqën shenja të hershme të anemisë: ulje të numrit të rruazave të kuqe të gjakut dhe hemoglobinës. U vu re gjithashtu një çrregullim në mënyrën se si trupi depozitonte minerale thelbësore si hekuri, bakri dhe kalciumi.
Bakri në mëlçi ra ndjeshëm, çka është problematike pasi bakri është i nevojshëm për përthithjen e hekurit.
Hekuri u grumbullua në organe si mëlçia dhe shpretka, në vend që të qarkullonte në gjak për prodhimin e rruazave të kuqe.
Kalciumi u zhvendos nga rezervat e trupit, duke sugjeruar se organizmi mund të tërheqë kalcium nga kockat për të ruajtur nivelet në gjak – një proces që me kalimin e kohës mund të dobësojë skeletin.
Ky kombinim mund të shpjegojë pse disa studime tek njerëzit e lidhin përdorimin afatgjatë të PPI-ve me rritje të rrezikut për anemi dhe fraktura kockore.
Rreziqet e përdorimit afatgjatë
PPItë zakonisht rekomandohen për përdorim afatshkurtër – rreth 4 deri në 8 javë. Megjithatë, miliona persona i përdorin për periudha shumë më të gjata, shpesh pa monitorim të rregullt mjekësor.
Anemia, si pasojë e prodhimit të reduktuar të rruazave të kuqe, mund të çojë në lodhje të vazhdueshme, gulçim gjatë aktiviteteve të lehta dhe vështirësi përqendrimi. Për më tepër, reduktimi i acidit të stomakut mund të lejojë mbijetesën e më shumë baktereve, duke aktivizuar sistemin imunitar dhe potencialisht duke nxitur inflamacion.
Omeprazoli renditet ndër 10 barnat më të përshkruara në SHBA, me mbi 45 milionë receta në vit.
Çfarë duhet pasur parasysh?
Edhe pse studimi është kryer tek kafshët dhe rezultatet nuk mund të transferohen automatikisht tek njerëzit, mekanizmat biologjikë të përthithjes së mineraleve janë të ngjashëm. Përdorimi afatgjatë i këtyre barnave është i justifikuar në disa diagnoza specifike, si ezofagu Barrett, por jo të gjithë përdoruesit kanë kushte të tilla.
Ekspertët rekomandojnë që pacientët që përdorin PPI për periudha të gjata të monitorohen rregullisht me analiza gjaku për të zbuluar herët mungesat minerale ose shenjat e anemisë.
Këto gjetje përforcojnë paralajmërimet ekzistuese mbi përdorimin e zgjatur të barnave që bllokojnë acidin e stomakut dhe lidhjet e mundshme me anemi, fraktura, mungesë magnezi dhe probleme me veshkat. /GazetaExpress/