Një artiste e harruar rikthehet në dritë

Arte

Gazeta Express

24/03/2026 19:56

Për më shumë se 300 vjet, veprat e Michaelina Wautier i janë atribuar gabimisht kolegëve të saj meshkuj. Sot, kjo piktore e shekullit XVII po del më në fund nga hija e tyre, duke u njohur si një nga talentet më të jashtëzakonshme të kohës së saj.

Historia e artit po rishikohet gjithnjë e më shumë, duke nxjerrë në pah artiste gra të neglizhuara. Një shembull i njohur është Artemisia Gentileschi, ndërsa për Michaelina Wautier dihet shumë më pak: ajo lindi në Mons (Belgjika e sotme) dhe jetoi në Bruksel me vëllanë e saj, gjithashtu piktor.

Të dyja këto artiste kishin një aftësi të jashtëzakonshme teknike, por jetuan në një shoqëri patriarkale ku gratë e kishin të vështirë të ndërtonin karrierë në art. Si pasojë, shumë nga veprat e tyre iu atribuohen meshkujve – në rastin e Wautier, shpesh vëllait të saj ose piktorëve të tjerë barokë.

Wautier dallohet për shumëllojshmërinë e stileve: ajo krijoi portrete, piktura historike dhe fetare, si dhe kompozime dekorative me lule. Kjo larmi e bëri edhe më të vështirë identifikimin e dorës së saj në histori.

Një moment kyç erdhi në vitin 2009, kur piktura monumentale Triumfi i Bacchusit iu atribua përfundimisht asaj. Kjo vepër e madhe dhe ambicioze, me figura nudo të realizuara me mjeshtëri, ishte konsideruar për shekuj si punë e një burri – pasi në atë kohë gratë rrallë kishin akses në studimin e anatomisë artistike.

Ekspozita e fundit në Londër paraqet një përpjekje të thelluar për të rindërtuar trashëgiminë e saj, duke kombinuar analiza shkencore, studime akademike dhe ekspertizë artistike. Krahasimi i veprave të saj me ato të bashkëkohësve si Rubens dhe vëllai i saj Charles tregon se ajo kishte një stil të veçantë dhe të dallueshëm.

Në veprat e saj, Wautier shfaq një ndjeshmëri të rrallë artistike: pikturat janë të gjalla, plot dritë dhe shpesh përmbajnë një element humori. Në serinë “Pesë shqisat”, ajo sfidon përfaqësimet tradicionale – për shembull, shqisa e nuhatjes nuk paraqitet me një lule të këndshme, por me një djalë që mban një vezë të kalbur dhe reagon me neveri.

Për publikun britanik, kjo është një nga rastet e para për të njohur nga afër veprën e saj. Mbledhja e pikturave të saj në një ekspozitë të vetme krijon ndjesinë e zbulimit të një figure krejtësisht të re në historinë e artit.

Michaelina Wautier del kështu si një artiste e formuar plotësisht dhe me talent të jashtëzakonshëm – dhe historia e saj tregon se ende ka shumë vepra të humbura apo të keqatribuuara që presin të zbulohen. /GazetaExpress/