Një nënë e vetme, e diagnostikuar me kancer të qafës së mitrës, u bën thirrje grave të mos i injorojnë simptomat e pazakonta, pasi fillimisht i kishte hedhur poshtë të vetat duke menduar se ishin shenja të menopauzës.
Michelle Griggs, 50 vjeçe, nisi të përjetonte gjakderdhje të pazakontë, dhimbje në kyçe dhe djersitje gjatë natës në qershor të vitit 2024. Simptomat u përkeqësuan gjatë dy muajve pasues.
Pasi kërkoi informacion në internet, menaxherja e një klubi social nga Folkestone, Kent, u bind se ndryshimet lidhnin me menopauzën – veçanërisht sepse kishte kryer rregullisht testet e Pap-it dhe vetëm pak muaj më parë i ishte thënë se gjithçka ishte në rregull.
Megjithatë, pasi vizitoi mjekun e familjes për siguri dhe iu nënshtrua disa ekzaminimeve, në spitalin Kent and Canterbury iu tha se kishte kancer të qafës së mitrës në stadin e parë.
“Si shumë të tjerë, mendova se ishte menopauza, sepse isha në atë moshë. Gjithçka përputhej me atë që kisha lexuar online,” tregoi ajo.
“Bëra një skanim dhe kur telefonova të nesërmen për rezultatet, më kërkuan të shkoja personalisht. Aty e kuptova menjëherë se nuk ishte lajm i mirë.
Isha e tronditur. Nuk më hynte në mendje, sepse kisha bërë kontrolle të rregullta.”
Kanceri i qafës së mitrës prek qafën e mitrës – hapjen e mitrës – dhe pothuajse gjithmonë shkaktohet nga infeksioni afatgjatë me disa tipe të virusit HPV (human papillomavirus), një virus shumë i përhapur që transmetohet përmes kontaktit seksual.
Në shkallë globale, ai është kanceri i katërt më i shpeshtë tek gratë, me rreth 660 mijë raste dhe 350 mijë vdekje çdo vit.
Në Mbretërinë e Bashkuar diagnostikohen rreth 3 mijë gra çdo vit dhe rreth 850 humbin jetën, ndërsa në SHBA regjistrohen afërsisht 14 mijë raste të reja dhe 4 mijë vdekje në vit.
Shenjat paralajmëruese mund të përfshijnë gjakderdhje vaginale të pazakontë, dhimbje gjatë marrëdhënieve seksuale, dhimbje në zonën e legenit ose sekrecione jo normale. Megjithatë, fazat e hershme shpesh nuk japin asnjë simptomë.
Trajtimi varet nga faza e sëmundjes dhe mund të përfshijë kirurgji, radioterapi dhe kimioterapi.
Në Mbretërinë e Bashkuar, gratë nga 25 deri në 64 vjeç ftohen për kontroll të qafës së mitrës çdo pesë vjet, ku tashmë testohet edhe për HPV me rrezik të lartë. Në SHBA, kontrolli zakonisht nis në moshën 21-vjeçare, përmes testit Pap, testit HPV ose të dyjave së bashku.
Vendimtare është vaksina kundër HPV-së, e cila ka çuar tashmë në rënie të ndjeshme të infeksioneve dhe ndryshimeve të hershme qelizore. Studimet tregojnë se rastet e kancerit të qafës së mitrës janë ulur deri në 90 për qind tek gratë e vaksinuara, duke e bërë këtë një nga kanceret më të parandalueshme – nëse kryhen kontrolli dhe vaksinimi.
Michelle Griggs iu nënshtrua një trajtimi intensiv me kimioterapi, radioterapi dhe brakiterapi – një formë radioterapie e brendshme ku vendosen pranë qafës së mitrës shufra të vogla me rrezatim. Ajo kreu dy muaj radioterapi, pesë ditë në javë, gjë që i shkaktoi rënie të vetullave, qerpikëve dhe pjesës më të madhe të flokëve.
Ajo thotë se vazhdimi i punës, aq sa ishte e mundur, dhe mbështetja e miqve të ngushtë e ndihmuan të përballonte periudhën më të vështirë.
“Të shkoja në punë dhe të merresha me detyrat administrative më mbante gjallë. Nëse do të rrija vetëm në shtëpi, do të ishte shumë e vështirë psikologjikisht,” tha ajo.
“Më ndihmoi të ruaja një qëndrim pozitiv dhe pata fatin të kisha njerëz shumë mbështetës rreth meje. Në situata të tilla, e kupton vërtet kush janë miqtë e tu.”
Në shtator të vitit 2025, asaj iu tha se ishte e pastër nga kanceri, një moment që e festoi me drekë dhe kokteje. Tani do të jetë nën kontrolle të rregullta për t’u siguruar që sëmundja të mos rikthehet.
“Ende lodhem pak herë pas here dhe nuk ec aq shpejt sa më parë, por për momentin nuk kam efekte të tjera afatgjata,” tha ajo.
“Qerpikët dhe vetullat më janë rritur sërish dhe në dhjetor bëra prerjen time të parë të flokëve.”
Në kuadër të Muajit të Ndërgjegjësimit për Kancerin e Qafës së Mitrës, Michelle Griggs u bën thirrje grave të kryejnë rregullisht testet dhe të kërkojnë këshillë mjekësore nëse vënë re ndonjë ndryshim të pazakontë.
Ajo vlerësoi gjithashtu mbështetjen e organizatës Macmillan gjatë trajtimit, përfshirë ndihmën për shpenzimet e udhëtimit dhe financat.
“Testet nuk janë të këndshme, por ia vlen t’i nënshtrohesh atyre 15 minutave të pakëndshme,” tha ajo.
“Nëse ndjeni apo shihni ndonjë ndryshim, shkoni menjëherë te mjeku, edhe nëse ju duket diçka e vogël. Është gjithmonë më mirë të kontrolloheni. Dhe mos kini turp të kërkoni ndihmë.” /GazetaExpress/