Kriza e dhëmbëve te fëmijët

Keshilla Mjekësore

Gazeta Express

19/02/2026 19:26

Rënia e shëndetit dentar te fëmijët në Britani është vënë në pah nga statistika alarmante që tregojnë një rritje të ndjeshme të heqjeve të dhëmbëve në spitale.

Sipas të dhënave zyrtare, spitalet e NHS kryen 56,143 heqje dhëmbësh te fëmijët dhe adoleshentët gjatë vitit financiar që përfundoi në 2025 – një rritje prej 14 për qind krahasuar me vitin paraardhës, kur u regjistruan 49,112 raste. Kjo përkthehet në një heqje dhëmbi çdo nëntë minuta.

Nga këto ndërhyrje, 33,976 u kryen për shkak të diagnozës kryesore të kariesit dentar, një rritje prej 11 për qind. Kariesi përbënte 60.5 për qind të të gjitha heqjeve të dhëmbëve te personat deri në 19 vjeç. Përqindja rritej ndjeshëm te fëmijët më të vegjël: 80 për qind te ata deri në katër vjeç dhe 86.5 për qind te grupmosha pesë deri në nëntë vjeç.

Kariesi mbetet shkaku më i shpeshtë i shtrimit në spital për fëmijët e moshës pesë deri në nëntë vjeç. Të dhënat tregojnë gjithashtu se fëmijët që jetojnë në komunitetet më të varfra kanë mbi tre herë më shumë gjasa t’u hiqet një dhëmb për shkak të prishjes, krahasuar me bashkëmoshatarët në zona më të pasura.

Ekspertët e të dhënave të NHS sugjerojnë se rritja e shifrave që nga viti 2021 mund të lidhet pjesërisht me rikuperimin e shërbimeve pas pandemisë. Megjithatë, British Dental Association (BDA) thekson se nevojiten masa shumë më të forta për të përmirësuar aksesin në kujdesin dentar.

Kryetari i BDA-së, Eddie Crouch, i quajti këto shifra “statistika tronditëse” dhe “një njollë turpi për qeveritë e së kaluarës dhe të tashmes”, duke theksuar se fakti që kariesi është shkaku kryesor i shtrimit në spital te fëmijët nuk mund të pranohet si normalitet. Sipas tij, pavarësisht programeve parandaluese të synuara, ka pak shenja se qeveria po ndërmerr hapa seriozë për të rindërtuar aksesin në shërbime dentare.

Nga ana tjetër, British Society of Paediatric Dentistry (BSPD) vëren se të dhënat e NHS pasqyrojnë kryesisht rikthimin e shërbimeve me anestezi të përgjithshme pas pandemisë dhe nuk përfshijnë kujdesin dentar në komunitet. Presidentja e BSPD-së theksoi nevojën për fokus të vazhdueshëm në prioritetet e shëndetit oral të fëmijëve, si larja e mbikëqyrur e dhëmbëve, fluorizimi i ujit dhe qasja e hershme te ekipet dentare.

Ajo shtoi se duhet ulur konsumi i sheqerit te fëmijët nën 16 vjeç dhe se çdo fëmijë duhet të ketë një “shtëpi dentare” – një dentist ose klinikë të qëndrueshme – me kontrollin e parë dentar brenda vitit të parë të jetës.

Edhe Royal College of Surgeons of England reagoi ashpër, duke theksuar se shifrat nënkuptojnë se çdo 15 minuta një fëmijë apo i ri ka nevojë për heqje dhëmbi për shkak të kariesit. Sipas kolegjit, prishja e dhëmbëve po shkakton dhimbje të panevojshme, mungesa në shkollë dhe shtrime të shmangshme në spital, në një nivel më të lartë në vitin 2025 sesa një vit më parë.

Ekspertët paralajmërojnë se, nëse qeveria synon realisht transformimin e sistemit dentar të NHS deri në vitin 2035, duhet të sigurojë që çdo fëmijë të ketë mundësi të vizitojë dentistin kur ka nevojë. Vendbanimi, theksojnë ata, nuk duhet të përcaktojë kurrë shëndetin e një fëmije. /GazetaExpress/