Ëmbëlsuesi artificial që gjendet në Diet Coke dhe çamçakëz mund të dëmtojë zemrën dhe trurin

Keshilla Mjekësore

Gazeta Express

19/12/2025 18:08

Konsumimi i rregullt i pijeve të gazuara që përmbajnë ëmbëlsues artificialë mund të rrisë rrezikun e dëmtimeve në zemër dhe tru, sipas një studimi shqetësues shkencor.

Aspartami – i pranishëm në produkte si Diet Coke, Pepsi Max, Sprite, si dhe në çamçakëzë si Extra – prej kohësh është lidhur me probleme shëndetësore, përfshirë kancerin, presionin e lartë të gjakut dhe goditjen në tru.

Tashmë, studiues spanjollë paralajmërojnë se konsumimi i lartë i këtij aditivi mund të përshpejtojë plakjen e trurit dhe të ngurtësojë muskujt e zemrës.

Në një studim të kryer mbi minj, marrja e shtuar e aspartamit – e barasvlershme me rreth tre porcione çdo dy javë – u lidh me një rritje prej rreth 20 për qind të rrezikut për hipertrofi të lehtë kardiake, një gjendje ku muskuli i zemrës trashet. Gjithashtu u vu re një përkeqësim më i shpejtë i aftësive njohëse.

Studiuesit zbuluan gjithashtu se masa dhjamore e trupit te minjtë u ul me rreth 20 për qind.

Duke shkruar në revistën shkencore Biomedicine and Pharmacotherapy, ekipi nga Qendra për Kërkime Bashkëpunuese në Biomateriale në San Sebastián u bëri thirrje autoriteteve që të rishikojnë udhëzimet aktuale për konsumimin e aspartamit.

“Aspartami ul depozitat e yndyrës me rreth 20 për qind te minjtë, por kjo ndodh me koston e hipertrofisë së lehtë kardiake dhe rënies së performancës njohëse,” thanë studiuesit.

“Edhe pse ky ëmbëlsues mund të ndihmojë në humbjen e peshës, ai shoqërohet me ndryshime patologjike në zemër dhe, potencialisht, edhe në tru. Këto gjetje sugjerojnë se edhe dozat e lejuara mund të dëmtojnë funksionin e organeve kryesore.”

Në studim, minjtë morën 7 mg aspartam për kilogram peshë trupore, për tre ditë rresht çdo dy javë. Për krahasim, Organizata Botërore e Shëndetësisë, Agjencia Evropiane e Barnave dhe Administrata Amerikane e Ushqimit dhe Barnave rekomandojnë që njerëzit të mos konsumojnë më shumë se 50 mg për kilogram peshë trupore në ditë.

Gjatë një ndjekjeje njëvjeçare, minjtë e ekspozuar ndaj aspartamit treguan ulje të ndjeshme të funksionit të zemrës: 26 për qind në barkushen e majtë dhe 20 për qind në të djathtën. U vu re gjithashtu një reduktim prej 25 për qind i trashësisë së murit ndarës të zemrës.

Studimi raportoi edhe “shenja të ndryshimeve neuro-sjellore” dhe “ndryshime të mundshme patologjike në tru”.

Megjithatë, shkencëtarët pranuan se studimi kishte kufizime, përfshirë kohëzgjatjen, dhe theksuan se nevojiten kërkime afatgjata për të nxjerrë përfundime të plota.

Nga ana tjetër, Shoqata Ndërkombëtare e Ëmbëlsuesve (ISA) bëri thirrje për kujdes në interpretimin e rezultateve, duke theksuar se ato nuk mund të aplikohen drejtpërdrejt te njerëzit.

Drejtori i përgjithshëm i ISA-së, Laurent Oger, deklaroi se dallimet fiziologjike mes njerëzve dhe minjve – si metabolizmi, jetëgjatësia dhe funksionimi i zemrës dhe trurit – e kufizojnë vlefshmërinë e këtyre përfundimeve për njerëzit. Ai shtoi se studimet klinike te njerëzit nuk tregojnë se aspartami ndikon drejtpërdrejt në peshën trupore, por mund të ndihmojë në menaxhimin e saj duke ulur konsumin e sheqerit.

Shqetësimet për lidhjen mes ëmbëlsuesve artificialë dhe kancerit janë ngritur edhe më parë, veçanërisht në vitin 2023, kur Organizata Botërore e Shëndetësisë e klasifikoi aspartamin si “potencialisht kancerogjen për njerëzit”.

Megjithatë, OBSH theksoi se rreziku lidhet vetëm me nivele shumë të larta konsumi, duke shtuar se një i rritur me peshë rreth 70 kg mund të konsumojë deri në 14 kanaçe pije dietike në ditë pa rrezik të menjëhershëm. /GazetaExpress/