Ekspertët tregojnë sasinë e saktë të ushtrimeve që parandalon sëmundjen yndyrore të mëlçisë

Keshilla Mjekësore

Gazeta Express

26/01/2026 19:56

Përfitimet e aktivitetit fizik janë të njohura prej kohësh, por tani studiuesit kanë përcaktuar se sa minuta lëvizje në javë mund të ndihmojnë në mbrojtjen kundër një forme të zakonshme të sëmundjes së mëlçisë.

Rreth një në pesë persona në Mbretërinë e Bashkuar mendohet të vuajnë nga sëmundja e mëlçisë yndyrore e lidhur me çrregullime metabolike (MASLD) – më parë e njohur si sëmundja jo-alkoolike e mëlçisë yndyrore.

Kjo gjendje nuk shkaktohet nga alkooli, por nga dieta, dhe karakterizohet nga akumulimi i tepërt i yndyrës në mëlçi. Ajo lidhet me një rritje të rrezikut për kancer të mëlçisë, diabet tip-2 dhe atak në zemër.

MASLD ka qenë prej kohësh e lidhur me obezitetin, por deri tani nuk ishte e qartë se cili lloj aktiviteti fizik mund të ndihmojë në parandalimin e grumbullimit të yndyrës potencialisht të rrezikshme dhe ndalimin e përparimit të sëmundjes.

Tani, studiuesit që analizuan të dhëna nga 24 studime, thonë se vetëm 30 minuta ushtrime në javë – duke kombinuar ushtrimet aerobike me ato për forcën – janë të mjaftueshme për të dhënë përmirësime të dukshme klinikisht. Sipas vlerësimeve, kjo gjendje ndikon te rreth një në tre britanikë.

Dr. Chunxiang Qin, profesor klinik në Universitetin Central South dhe bashkautor i studimit, tha:

“Kombinimi i ushtrimeve aerobike dhe forcës ka përfitime të mëdha terapeutike dhe në dozimin e ushtrimit për reduktimin e yndyrës në mëlçi.”

Steatoza hepatike i referohet akumulimit të yndyrës në mëlçi, gjë që mund të çojë në inflamacion, rritje të rrezikut për fibroze dhe eventualisht dështim të mëlçisë.

Dr Qin shtoi:

“Së bashku, këto ushtrime mund të shfrytëzojnë efektet komplementare dhe sinergjike të aerobikës dhe forcës për përfitime më të plota sesa secili lloj veç e veç.”

Studiuesit analizuan të dhëna nga 12 baza të dhënash kineze dhe angleze, duke përfshirë 24 studime, për të përcaktuar se cili lloj ushtrimi është më efektiv për reduktimin e yndyrës në mëlçi. Ata gjetën se një kombinim i ushtrimeve aerobike me intensitet të moderuar dhe forcës mund të ndihmojë në zvogëlimin e grumbullimit të yndyrës.

Konkretisht, pesë seanca ushtrimi me intensitet të moderuar nga 20 minuta secila rezultuan në përmirësime të dukshme klinikisht.

Pas rreth një ore e gjysmë ushtrimesh me intensitet të lartë, përfitimet fillojnë të shkojnë në plateau – ndërsa rreth 3 orë ushtrime me intensitet të moderuar në javë sigurojnë maksimumin e përfitimeve.

Sipas publikimit në Journal of Sport and Health Science, llojet e ndryshme të ushtrimeve kanë doza optimale të ndryshme për reduktimin e yndyrës së mëlçisë, duke sugjeruar se më shumë nuk do të thotë gjithmonë më mirë.

Një miks i ushtrimeve kardio dhe forcës – rreth 2.5 orë ushtrime me intensitet të moderuar ose 1.5 orë me intensitet të lartë në javë – është “receta optimale” për pacientët me MASLD.

Studiuesit theksuan se identifikimi i hershëm është thelbësor, pasi faza e sëmundjes ndikon drejtpërdrejt në efektivitetin e ushtrimeve. Për ata që detyrohen të kenë një stil jetese më sedentare për shkak të kushteve të tjera shëndetësore, rekomandohet tre muaj intervenim me ushtrime me dozë të ulët për të mbështetur funksionin e mëlçisë.

Këto rezultate përputhen me hulumtimet ekzistuese, që tregojnë se MASLD shkaktohet kryesisht nga obeziteti dhe dieta e dobët.

Kur mëlçia nuk funksionon siç duhet – organi jetik që largon toksinat nga gjaku – mund të shkaktojë sëmundje. Në disa raste, kjo lidhet me konsum të tepruar të alkoolit, që me kohë dëmton mëlçinë. Por për shumë të tjerë, shkaku kryesor është dieta e keqe dhe obeziteti.

Nëse kapet herët, gjendja mund të kthehet prapa me ndryshime dietike dhe aktivitet fizik. Por shumë pacientë diagnostikohen në faza kur dëmtimi i mëlçisë është i pakthyeshëm, gjë që mund të çojë në dështim të organit dhe vdekje.

Sëmundja e mëlçisë, në të gjitha format e saj, është tani shkaku i dytë më i zakonshëm i vdekjeve të parandalueshme në Britani, pas kancerit. Aktualisht, rreth 80% e të prekurve mbeten të pandiagnostikuar, pasi sëmundja shpesh nuk ka simptoma të dukshme. /GazetaExpress/