Miliona çifte shpresojnë që viti 2026 të jetë viti kur do të krijojnë familje. Por, për shkak të një krize globale të cilësisë së spermës, një përqindje e madhe e këtyre prindërve të ardhshëm do të detyrohen t’i drejtohen fertilizimit in vitro (IVF) për të realizuar dëshirën e tyre.
Studime të mëparshme kanë sugjeruar se cilësia e spermës ka rënë me rreth 50% gjatë 50–70 viteve të fundit, duke bërë që gjithnjë e më shumë çifte të varen nga ndihma mjekësore për të arritur shtatzëninë.
IVF-ja — procesi ku vezët fekondohen me spermë në laborator dhe më pas transferohen në mitrën e gruas — përfaqëson një investim të madh emocional dhe financiar. Një cikël i vetëm mund të kushtojë mbi 10.000 paund, pasi përfshihen analizat, procedurat dhe medikamentet.
Një nga aspektet më zhgënjyese dhe emocionalisht të rënda të IVF-së është fakti se nuk ka asnjë garanci suksesi. Normat e suksesit bien deri në rreth 16% kur gruaja (ose vezët) janë mbi moshën 40 vjeç.
Megjithatë, një studim i ri sugjeron një mënyrë konkrete për të rritur shanset për krijimin e një embrioni të qëndrueshëm — dhe kjo lidhet drejtpërdrejt me kohën e ejakulimit të burrit para dhënies së mostrës së spermës për klinikën.
Tradicionalisht, burrave u është këshilluar të mos ejakulojnë për 2 deri në 7 ditë përpara dhënies së mostrës. Por hulumtimi i ri tregon se ejakulimi brenda 48 orëve mund të japë rezultate më të mira.
Një ekip nga Spitali i Parë i Universitetit të Jilin-it në Changchun, Kinë, analizoi të dhënat e gati 500 burrave. Gjysma e tyre u udhëzua të ejakulonte 48 orë para dhënies së mostrës, ndërsa gjysma tjetër ndoqi rekomandimin tradicional prej 2–7 ditësh.
Rezultatet treguan se grupi me periudhë më të shkurtër përmbajtjeje kishte një normë shtatzënie 10% më të lartë, edhe pasi u morën parasysh faktorë të tjerë.
Sipas revistës mjekësore The Lancet, e cila publikoi studimin, autorët theksuan:
“Sipas dijenisë sonë, ky është studimi i parë i randomizuar, prospektiv, i iniciuar nga vetë studiuesit, që analizon ndikimin e kohëzgjatjes së përmbajtjes seksuale në rezultatet e shtatzënisë në IVF konvencionale (c-IVF).
Përdorimi i ditës së ‘trigger-it’ si momenti i ejakulimit të fundit, krahasuar me kohëzgjatjen tradicionale, përmirëson normën e shtatzënisë në c-IVF.
Norma e shtatzënisë klinike dhe ajo e shtatzënisë në vazhdim ishin më të larta në grupin me përmbajtje më të shkurtër.”
Studiuesit analizuan normën e shtatzënisë klinike dhe normën e shtatzënisë në vazhdim, të cilat janë të ndryshme nga norma e lindjeve të gjalla (që mat sa shtatzëni përfundojnë me lindje).
Shtatzënia klinike përcaktohet nga konfirmimi i qeses gestacionale dhe rrahjeve të zemrës së fetusit përmes ekografisë.
Rezultatet treguan se grupi me përmbajtje më të shkurtër kishte një normë shtatzënie klinike prej 54,4%, krahasuar me 44,9% në grupin kontroll.
Ndërsa shtatzënia në vazhdim — që mat nëse shtatzënia kalon pragje të rëndësishme, zakonisht pas javës së 12–20 — ishte 46% në grupin e parë, kundrejt 36% në grupin kontroll.
Megjithatë, një ekspert i pavarur, i cili nuk ishte i përfshirë në studim, paralajmëroi se duhet bërë dallim i qartë mes normave të shtatzënisë dhe normave të lindjeve të gjalla.
Dr. David Miller, ekspert i fertilitetit mashkullor në Universitetin e Leeds-it, i tha New Scientist:
“Norma më e mirë e shtatzënisë është inkurajuese. Por kjo nuk do të thotë domosdoshmërisht se rezultati final i trajtimit — lindja e një fëmije të gjallë — do të pasqyrohet plotësisht.”
Këto gjetje vijnë në një kohë kur rënia e fertilitetit mashkullor po shqetëson seriozisht ekspertët. Rënia globale e cilësisë së spermës lidhet me disa faktorë, përfshirë ekspozimin ndaj kimikateve industriale, si pesticidet.
Këto substanca, që veprojnë si çrregullues hormonalë, mund të shkaktojnë disgenezë testikulare, një gjendje ku testikujt nuk funksionojnë siç duhet, duke ndikuar drejtpërdrejt në fertilitet.
Rreth 40% e rasteve të infertilitetit mashkullor përfundojnë megjithatë me lindjen e një fëmije, zakonisht pas përdorimit të metodës ICSI (injeksion intracitoplazmatik i spermës), ku sperma injektohet drejtpërdrejt në vezë, ndryshe nga IVF-ja klasike ku vezët ekspozohen ndaj spermës.
Pas tre ciklesh trajtimi, norma e suksesit mund të arrijë deri në 70%.
Por ekspertët paralajmërojnë se infertiliteti mashkullor nuk duhet neglizhuar as pasi fëmija i shumëpritur ka ardhur në jetë, sepse shpesh është një sinjal paralajmërues për probleme të tjera shëndetësore.
Studimet tregojnë se infertiliteti mashkullor lidhet me jetëgjatësi më të shkurtër, si dhe me rritje të rrezikut për kancer të testikujve dhe sëmundje të zemrës. /GazetaExpress/