Dhimbja kronike e shpinës së poshtme mund të përmirësohet me ndryshim mendësie, pa pasur nevojë për fizioterapi, tregon një studim

Keshilla Mjekësore

Gazeta Express

09/01/2026 21:44

Personat që vuajnë nga dhimbja kronike e shpinës së poshtme mund të bëjnë një jetë më aktive pa pasur domosdoshmërisht nevojë për fizioterapi, sipas një studimi të ri shkencor.

Edhe pse udhëzimet klinike për këtë gjendje shpesh të rënda rekomandojnë që trajtimi fillestar të përfshijë sigurimin e pacientit se mund t’i menaxhojë vetë simptomat, në praktikë kjo qasje shpesh neglizhohet.

Tashmë, ekspertët kanë treguar se ndryshimi i bindjeve të pacientit për sëmundjen e tij dhe inkurajimi për të qenë më aktiv fizikisht – sipas zgjedhjes personale – mund të jetë po aq efektiv sa fizioterapia tradicionale, madje në disa raste edhe më i dobishëm.

Studimi: më shumë përfitime në më pak kohë

Një studim që përfshiu më shumë se 1.600 pacientë me dhimbje kronike të shpinës së poshtme zbuloi se një formë terapie e quajtur ndërhyrja e përmirësuar sipas modelit transtheoretik (ETMI) përmirësoi funksionimin e përgjithshëm të pacientëve në një kohë më të shkurtër krahasuar me fizioterapinë.

Zakonisht, fizioterapia për këtë problem përfshin:

ushtrime fizike të drejtuara,

edukim për lëvizjen,

terapi nxehtë-ftohtë,

ndonjëherë edhe akupunkturë.

Në dallim nga kjo, ETMI është një qasje e vetë-menaxhimit, e cila fokusohet në:

kapërcimin e bindjeve të dëmshme rreth dhimbjes,

reduktimin e frikës nga lëvizja,

nxitjen e aktivitetit fizik në kohën e lirë (si ecja e shpejtë).

Dhimbje kalimtare apo problem afatgjatë

Për disa persona, dhimbja e shpinës është një episod i vetëm – shpesh si pasojë e lodhjes apo një dëmtimi – dhe përmirësohet me kalimin e kohës. Por për të tjerë, ajo mund të shndërrohet në problem serioz afatgjatë, duke kufizuar lëvizjen dhe cilësinë e jetës.

Studimi i ri, i publikuar në revistën shkencore JAMA Network Open, u fokusua te mënyra se si ETMI adreson mekanizmat që e mbajnë gjallë dhimbjen kronike, dhe jo vetëm simptomat.

Si u matën rezultatet

Studiuesit mblodhën të dhëna mbi:

nivelin e aktivitetit fizik (asnjëherë, 1–2 herë në javë, mbi 3 herë),

numrin e seancave të trajtimit,

ndryshimet në funksionim, dhimbje dhe frikë nga aktiviteti fizik.

Funksioni fizik u mat në një shkallë 0–100, ku vlera më e lartë tregonte funksionim më të mirë. Intensiteti i dhimbjes u vlerësua nga 0 në 10, ku 10 përfaqësonte dhimbje shumë të fortë.

Nga 1.624 pacientë, rreth 83 për qind morën trajtimin e zakonshëm, ndërsa 259 pacientë u trajtuan me ETMI.

Trajtimi i zakonshëm përfshinte atë që rekomandonte mjeku i familjes ose shërbimet lokale: medikamente kundër dhimbjes, këshilla për vetë-menaxhim dhe/ose fizioterapi.

Më pak seanca, më shumë përfitime

Rezultatet treguan se pacientët që morën ETMI:

kishin nevojë për më pak seanca trajtimi,

përjetuan përmirësim më të madh të funksionit fizik,

shfaqën ulje të ndjeshme të frikës nga lëvizja.

ETMI rezultoi më efektive sesa trajtimi i zakonshëm në uljen e kufizimeve të aktivitetit, edhe tek pacientët që vuanin njëkohësisht nga depresioni apo ankthi.

Megjithatë, studiuesit theksuan se niveli i dhimbjes nuk ndryshoi ndjeshëm mes grupeve. Kjo shpjegohet me faktin se ndërhyrja nuk synon drejtpërdrejt dhimbjen, por bindjet dhe sjelljet që e përkeqësojnë ose e mbajnë atë.

Një qasje më e qëndrueshme për të ardhmen

Në përfundim, autorët e studimit theksojnë se:

“Kalimi nga një model i menaxhuar nga mjeku, i fokusuar në diagnoza dhe ushtrime specifike, drejt një modeli që vendos në qendër vetë-menaxhimin e pacientit, mund të jetë sfidues. Por një adoptim më i gjerë i kësaj qasjeje mund të çojë drejt një kujdesi muskuloskeletor më të qëndrueshëm në afatgjatë.” /GazetaExpress/