Catherine Opie: Të dalluarit në portret

Arte

Gazeta Express

04/03/2026 21:08

Catherine Opie ka sjellë një trajtim të jashtëzakonshëm të komunitetit queer, nga alter-egot butch te imazhet radikale të mëmësisë, duke i portretizuar ata me stil madhështor dhe sfidues.

Që nga fundi i viteve 1980, gjatë krizës së AIDS-it, Opie ka realizuar portrete të komunitetit, miqve dhe familjes së saj, duke përdorur realizëm të papërshtatshëm, ngjyra të ngopura dhe kontraste dramatike, frymëzuar nga piktorët portretistë të shekullit XVI.

Portretet e saj më të njohura – përfshirë ato në ekspozitën e re në National Portrait Gallery – përdorin këto elemente me qëllim, duke deklaruar se këta njerëz meritonin, siç thekson titulli i ekspozitës, të duken.

Opie ka gjithmonë interes për transformimin e individit përmes kostumeve, pozave dhe lojërave roli. Ajo eksploron maskulinitetin, tatuazhet, piercings dhe modifikimet e trupit. Në serinë e vitit 1991, Being and Having, miqtë e saj lesbike vishen si alter-ego-t e tyre mashkullore, me mustaqe të rreme, ndërsa Opie shfaqet si versioni i saj, Bo. Portretet janë të afërta, me fytyrat që mbushin kornizën kundër një sfondi të verdhë të ndezur.

Ekspozita nuk shmang realitetin e krizës së AIDS-it dhe pasojat e saj te komuniteti queer. Portrete të tjera tregojnë futbollistë të shkollës së mesme pas stërvitjes, ku uniformat e tyre të forta dhe ekspozimi i fuqisë kontrastojnë me adoleshencën e paqartë.

Në portretet barok dhe madhore, pikturuar në një dhomë me tone karmine dhe perde të zeza kadifeje, subjekte të ndryshme duket se marrin gravitet dhe madhështinë historike, si Mary Kelly dhe John Baldessari. Portretet e artistëve të njohur dhe tatuatorëve të shquar përputhen bukur me koleksionin e pikturave të shekullit XIX dhe XX.

Tensioni midis përputhshmërisë dhe rebelimit është i dukshëm: një portret tregon një mik, Raven, të zhveshur dhe të lidhur tek një gardh me tela me gjemba, si Krist, ndërsa një tjetër portret i butë tregon Pam në vaskë duke rruar, ndriçuar nga dritarja. Kjo alternon mes fshehtësisë dhe ekspozimit, traditës dhe subversionit, kolektivitetit dhe individit.

Dy auto-portrete nga vitet 1990, Self-Portrait/Cutting (1993) dhe Self-Portrait/Nursing (2004), shfaqin këtë kundërshtim: plagët dhe tatuazhet e trupit të Opie-t tregojnë dëshirën për rebelim, ndërsa kujdesi dhe intimiteti familjar bashkëjetojnë me të.

Ekspozita lëviz nëpër dhoma të vogla që lejojnë takime intime me veprat, duke përfshirë peizazhe semi-abstrakte të Dover-it, portrete të çiftëve lesbikë dhe dokumente të protestave, si posterët kundër sulmeve seksuale në Sigma Nu. Një portret tregon djalin e saj, Oliver, ende vogëlush, me tutu në kuzhinën e shtëpisë në LA – një imazh i sigurisë, lojës dhe mundësisë.

To Be Seen është më shumë për atë që është e nevojshme se për atë që duket: familja, dashuria dhe kujdesi. Ekspozita mbron një botë private, të paprekur nga dhuna dhe shkeljet e jashtme. /GazetaExpress/