Puna që mbron trurin

Keshilla Mjekësore

Gazeta Express

07/04/2026 22:27

Mbajtja e trurit aktiv – përmes lojërave, sfidave mendore apo mësimit të aftësive të reja – prej kohësh konsiderohet një mënyrë efektive për të ulur rrezikun e demencës.

Por për shumë njerëz, ritmi i ngarkuar i jetës së përditshme lë pak kohë për aktivitete të tilla.

Megjithatë, vetë puna që bëni mund të luajë një rol të rëndësishëm.

Cilat profesione ndihmojnë më shumë?

Sipas studimeve, punët që kërkojnë angazhim të lartë mendor lidhen me një rrezik më të ulët për zhvillimin e demencës në moshë të vonë.

Ndër profesionet që mund të kenë efekt mbrojtës përfshihen:

mësimdhënia

marrëdhëniet me publikun

programimi kompjuterik

menaxhimi

ligji

mjekësia

Këto role kërkojnë zgjidhje problemesh, vendimmarrje dhe përpunim të vazhdueshëm informacioni – faktorë që ndihmojnë në forcimin e funksioneve njohëse.

Nga ana tjetër, punët më rutine dhe të përsëritshme, si:

transporti

administrata bazë

puna në fabrika

lidhen me një rrezik më të lartë për demencë.

Pse ndikon puna?

Ekspertët theksojnë se ne kalojmë rreth një të tretën e ditës në punë, ndaj aktiviteti mendor gjatë kësaj kohe ka ndikim të madh në zhvillimin e asaj që quhet “rezervë kognitive” – aftësia e trurit për të përballuar dëmtimet me kalimin e moshës.

Sa më shumë të sfidohet truri, aq më i fortë bëhet rrjeti i tij funksional.

Roli i arsimit

Hulumtimet tregojnë se:

niveli më i lartë i arsimimit lidhet me rrezik më të ulët për demencë

arsimi çon në profesione më komplekse dhe më të paguara

këto, nga ana tjetër, mbështesin shëndetin e trurit

Një studim zbuloi se personat që kishin përfunduar shkollën e mesme kishin rreth 26% më shumë vite pa demencë krahasuar me ata që nuk e kishin përfunduar.

Çfarë nëse puna juaj nuk është sfiduese?

Edhe nëse profesioni juaj nuk kërkon shumë angazhim mendor, ka shumë mënyra për të mbrojtur trurin:

mësoni gjëra të reja gjatë gjithë jetës

zhvilloni hobi me kuptim dhe qëllim

angazhohuni në vullnetarizëm

mbani kontakte sociale dhe njihni njerëz të rinj

Aktiviteti social dhe intelektual ndihmon në ruajtjen e funksioneve njohëse.

Pas daljes në pension

Ekspertët paralajmërojnë se:

tërheqja shumë e hershme nga puna mund të ndikojë negativisht në funksionin kognitiv

është e rëndësishme të qëndroni aktiv mendërisht edhe pas pensionit

Aktivitete të thjeshta si:

përdorimi i telefonave dhe tabletëve

shëtitjet

pjesëmarrja në aktivitete kulturore

mund të ndihmojnë në stimulimin e trurit dhe mirëqenien mendore.

Puna nuk është vetëm burim të ardhurash – ajo mund të ndikojë drejtpërdrejt në shëndetin e trurit. Profesionet që sfidojnë mendjen duket se ofrojnë një mbrojtje të vlefshme ndaj demencës.

Megjithatë, pavarësisht punës që bëni, një stil jete aktiv, social dhe i angazhuar mendërisht mbetet çelësi për të mbajtur trurin të shëndetshëm. /GazetaExpress/