Aspirina e përditshme rrit rrezikun e goditjes në tru dhe nuk mbron sigurt nga kanceri i zorrës

Keshilla Mjekësore

Gazeta Express

26/02/2026 18:58

Studime të reja tregojnë se aspirina nuk ofron një mënyrë të shpejtë apo të garantuar për parandalimin e kancerit të zorrës së trashë dhe, ndërkohë, shoqërohet me rreziqe të menjëhershme serioze gjakderdhjeje, përfshirë edhe një formë të rrallë goditjeje në tru.

Gjetjet janë publikuar në Cochrane Database of Systematic Reviews dhe bazohen në analizën e 10 provave klinike të rastësishme. Studiues nga West China Hospital of Sichuan University shqyrtuan të dhënat e 124.837 pjesëmarrësve për të vlerësuar nëse aspirina mund të parandalojë kancerin e zorrës së trashë ose polipet pararendëse tek persona me rrezik mesatar.

Analiza tregoi se aspirina ka pak gjasa të ulë rrezikun e kancerit të zorrës gjatë 5–15 viteve të para të përdorimit. Disa studime sugjerojnë efekte të mundshme mbrojtëse vetëm pas më shumë se 10–15 vitesh ndjekjeje, por këto rezultate vijnë nga faza vëzhguese ku pjesëmarrësit mund ta kenë ndërprerë aspirinën, ta kenë filluar vetë ose të kenë marrë trajtime të tjera, gjë që i bën përfundimet të prekshme nga paragjykimet.

Autori kryesor, Dr Zhaolun Cai, theksoi se, megjithëse ideja e një efekti afatgjatë mbrojtës është interesante, përfitimi nuk është i sigurt dhe shoqërohet me rreziqe të menjëhershme.

Studimi gjeti prova të qarta se përdorimi i përditshëm i aspirinës rrit rrezikun e hemorragjive serioze jashtë kafkës dhe mund të rrisë rrezikun e goditjes hemorragjike në tru. Edhe dozat e ulëta (“baby aspirin”) shtojnë rrezikun e gjakderdhjes, veçanërisht tek të moshuarit dhe tek personat me histori ulçerash ose çrregullimesh të koagulimit. Autorët paralajmërojnë se çdo përfitim i mundshëm afatgjatë duhet peshuar me rrezikun e menjëhershëm dhe të njohur mirë të gjakderdhjes.

Autori i lartë, Dr Bo Zhang, paralajmëron se njerëzit mund të mendojnë gabimisht se një aspirin sot i mbron nga kanceri nesër, ndërkohë që çdo efekt parandalues—nëse shfaqet—kërkon më shumë se një dekadë, ndërsa rreziku i gjakderdhjes nis menjëherë.

Dëshmi të mëparshme sugjerojnë përfitime për persona me rrezik të lartë gjenetik, si ata me sindromën Lynch. Megjithatë, ky rishikim u fokusua vetëm te individët me rrezik mesatar dhe evidenca afatgjatë për ta mbetet shumë e pasigurt.

Në një provë të vitit 2025 të publikuar në New England Journal of Medicine, studiues suedezë raportuan se pacientët që morën një dozë të ulët ditore aspirine pas heqjes së tumorit kishin gjysmën e rrezikut të rikthimit të kancerit në tre vitet pasuese. Sërish, roli i aspirinës në parandalimin parësor të kancerit të zorrës mbetet i paqartë dhe i debatueshëm.

Autorët theksojnë se askush nuk duhet të fillojë marrjen e aspirinës për parandalimin e kancerit pa një bisedë të kujdesshme me mjekun për rrezikun personal të gjakderdhjes. Sipas Dr Dan Cao, qasja “një trajtim për të gjithë” nuk mbështetet nga provat; e ardhmja qëndron te parandalimi i personalizuar, bazuar në profile individuale rreziku.

Në përfundim, historia e aspirinës në parandalimin e kancerit është shumë më komplekse sesa mendohej më parë. Provat aktuale nuk mbështesin rekomandime të përgjithshme për përdorimin e saj vetëm për të parandaluar kancerin e zorrës së trashë.

Kanceri i zorrës së trashë, i njohur edhe si kancer kolorektal, është ndër më të shpeshtët. Rastet po rriten globalisht tek personat nën 50 vjeç; shkaqet nuk janë plotësisht të qarta, por dyshohet se lidhen me ushqimin e përpunuar, obezitetin, mungesën e aktivitetit fizik dhe faktorë të tjerë të stilit të jetesës. Parandalimi mbështetet kryesisht në një jetë të shëndetshme dhe në kontrolle skriningu të rregullta. /GazetaExpress/