Vendet evropiane po nxitojnë të forcojnë mbrojtjen e tyre mes tensioneve në rritje me Rusinë, por rezultatet e një simulimi të kohëve të fundit të luftës sugjerojnë një problem serioz.
Kontinenti mund të mos ketë kohë të mjaftueshme. Në këtë skenar, një sulm i mundshëm rus mund të shembëjë shpejt mbrojtjen shumë kohë përpara se Evropa të ketë kohë për të reaguar.
Sipas The Wall Street Journal, gjasat e një sulmi rus ndaj NATO-s dhe Bashkimit Evropian janë rritur për shkak të përkeqësimit të marrëdhënieve midis aleatëve evropianë dhe administratës së Presidentit të SHBA-së Donald Trump, si dhe faktit që Moska është kaluar plotësisht në një ekonomi lufte.
Analistët e sigurisë po theksojnë gjithnjë e më shumë se pyetja nuk është më nëse do të ndodhë një krizë, por kur. Vlerësimet që më parë thoshin se Rusia nuk do të ishte në gjendje ta kërcënonte seriozisht NATO-n para vitit 2029 tani po vihen në dyshim, pasi besohet se momenti kritik mund të vijë shumë më herët.
Një simulim i një pushtimi rus të Lituanisë, i mbajtur në dhjetor, ishte veçanërisht i rëndësishëm, i organizuar nga gazeta gjermane Die Welt dhe Universiteti Helmut-Schmidt, i cili është i lidhur me forcat e armatosura gjermane. Në stërvitje morën pjesë 16 ish-zyrtarë të lartë të NATO-s dhe ekspertë ushtarakë.
Në skenar, Rusia përdor të ashtuquajturën “krizë humanitare” në Kaliningrad si justifikim për të pushtuar qytetin lituanez të Marijampole, një pjesë strategjikisht e rëndësishme e Korridorit Suwalki që lidh shtetet baltike me pjesën tjetër të territorit të NATO-s.
Një narrativë e tillë ishte e mjaftueshme për të bindur Shtetet e Bashkuara të refuzonin të aktivizonin Nenin 5 të NATO-s, i cili parashikon mbrojtje kolektive.
Gjermania hezitoi në simulim, ndërsa Polonia mobilizoi forcat, por nuk i dërgoi ato përtej kufirit. Një brigadë gjermane e vendosur në Lituani u bllokua pasi dronët rusë minuan daljet nga baza.
Rezultati i ushtrimit ishte shkatërrues për Perëndimin – Rusia, me vetëm 15,000 trupa, arriti të minonte besueshmërinë e NATO-s dhe të vendoste kontrollin mbi rajonin e Baltikut brenda pak ditësh.
Analisti ushtarak Franz-Stefan Gady, i cili luajti rolin e Shefit të Shtabit të Përgjithshëm rus në simulim, theksoi se çelësi i fitores ishte një vlerësim i vullnetit politik të Perëndimit, jo forca ushtarake. “Ne e dinim se Gjermania do të hezitonte – dhe kjo ishte e mjaftueshme,” tha ai.
Paralajmërime po vijnë edhe nga zyrtarët. Ministri holandez i Mbrojtjes, Ruben Brekelmans, tha se Rusia po ndërton me shpejtësi rezerva strategjike dhe po forcon praninë e saj ushtarake përgjatë kufijve të NATO-s. Sipas tij, Moska mund të jetë gati për operacione të mëdha ushtarake brenda një viti.
Edhe pse disa analistë tregojnë përparimin e ngadaltë të Rusisë në Ukrainë dhe humbjet e rënda, vlerësohet se Moska mund të lirojë deri në 200,000 ushtarë me përvojë në një periudhë të shkurtër kohore, vetëm duke ndryshuar taktikat në frontin ekzistues – më shumë sesa u përdor në fazën fillestare të pushtimit në vitin 2022.
Simulimi tregoi se problemi më i madh i Perëndimit është mungesa e vendosmërisë. Në skenar, Rusia përdori me mjeshtëri metoda hibride dhe manipulim informacioni për të paralizuar reagimin e aleatëve të saj.
Analisti polak i sigurisë Bartłomiej Kot theksoi se qeveritë perëndimore shpesh përpiqen instinktivisht për deeskalimin, edhe kur përballen me lëvizje agresive nga Moska.
Edhe pse Lituania pretendon se do të mbrohej pa hezitim dhe se në një konflikt të vërtetë Rusia do të rrezikonte të humbiste Kaliningradin, pasiguria rreth rolit të SHBA-së rrit më tej shqetësimet në Evropë.
Përfundimi i ushtrimit është i qartë: Kremlini nuk ka nevojë për një pushtim masiv për të arritur qëllimet e tij strategjike.
Lëvizjet e kufizuara ushtarake, një vlerësim i mirë i momentit dhe një hezitim i shkurtër nga Perëndimi janë të mjaftueshme për të minuar seriozisht unitetin e NATO-s dhe për të vënë në pikëpyetje besueshmërinë e saj.