Zbulim i rëndësishëm në luftën kundër kancerit të prostatës: Ilaçi që zgjat jetën do t’u ofrohet mijëra burrave brenda javësh

Keshilla Mjekësore

Gazeta Express

19/01/2026 18:50

Mijëra burra të prekur nga kanceri i prostatës pritet të përfitojnë brenda javësh nga një ilaç që zgjat jetën, në kuadër të një përparimi të rëndësishëm në trajtimin e kësaj sëmundjeje në Shërbimin Shëndetësor Kombëtar britanik (NHS). Ky zhvillim mund t’u japë familjeve vite të çmuara shtesë së bashku.

Për herë të parë, pacientët në Angli, tek të cilët kanceri i prostatës nuk është përhapur ende, do të kenë akses në ilaçin abiraterone, pasi drejtuesit e NHS kanë zgjeruar kriteret e përfitimit për këtë trajtim.

Rreth 2,000 burra të diagnostikuar me kancer të prostatës gjatë tre muajve të fundit pritet të përfitojnë menjëherë, nëse vlerësimet klinike tregojnë se kanë gjasa reale përfitimi nga ky ilaç. Ndërkohë, rreth 7,000 burra të tjerë në vit pritet të bëhen të kualifikuar pas diagnozës.

Abiraterone vepron duke i privuar qelizat e kancerit të prostatës nga hormonet që u nevojiten për t’u rritur, përfshirë testosteronin, duke ndihmuar kështu në frenimin e përhapjes së sëmundjes.

Ky ilaç është përdorur prej kohësh në NHS për trajtimin e kancerit të avancuar të prostatës dhe tashmë është i disponueshëm edhe si version gjenerik me kosto më të ulët.

Provimet klinike tregojnë se trajtimi mund të përmirësojë ndjeshëm mbijetesën te burrat me sëmundje në fazë më të hershme. Pas gjashtë vitesh, 86 për qind e pacientëve që morën abiraterone ishin ende gjallë, krahasuar me 77 për qind të atyre që morën trajtimin standard, i cili përfshin terapi hormonale me ose pa radioterapi.

Ilaçi gjithashtu dyfishon kohën gjatë së cilës pacientët jetojnë pa përparim të sëmundjes – nga rreth 15 muaj në 33 muaj.

Për disa pacientë me rrezik të lartë, hulumtime të publikuara vitin e kaluar treguan se abiraterone mund të përgjysmojë pothuajse rrezikun e vdekjes: nga 17 për qind në vetëm nëntë për qind pas pesë vitesh.

Mjete të reja të inteligjencës artificiale, që aktualisht po testohen në spitalet e NHS, po ndihmojnë mjekët të përcaktojnë se cilët nga këta pacientë me rrezik të lartë kanë më shumë gjasa të përfitojnë nga trajtimi.

Çdo vit, më shumë se 63,000 burra diagnostikohen me kancer të prostatës në Mbretërinë e Bashkuar dhe rreth 12,000 humbin jetën si pasojë e kësaj sëmundjeje.

Sekretari britanik i Shëndetësisë dhe Kujdesit Social, Wes Streeting, e cilësoi zgjerimin e përdorimit të këtij ilaçi si një “fije shpëtimi jetike” për pacientët, duke iu referuar edhe përvojës së tij personale me kancerin.

“Do të jem gjithmonë mirënjohës stafit të NHS që më dhanë një shans për jetën,” tha ai. “Diagnoza ime e hershme e kancerit në veshkë, trajtimi bashkëkohor dhe kujdesi i jashtëzakonshëm që pasoi, më shpëtuan jetën dhe ma rikthyen të ardhmen.”

Ai shtoi se falë përdorimit të abiraterone-s, e cila përmirëson ndjeshëm mbijetesën përtej gjashtë viteve, mijëra baballarë, djem, vëllezër, partnerë dhe bashkëshortë do të kenë mundësi të përballen me një të ardhme që më parë e kishin frikë se nuk do ta shihnin kurrë.

NHS England njoftoi se zgjerimi i aksesit u bë i mundur pasi u sigurua vlerë më e mirë në çmimet e barnave, duke lejuar që kursimet të riinvestohen në trajtime të reja. Shërbimi shëndetësor synon të kursejë mbi 1 miliard paund nga përdorimi i barnave biosimilare dhe gjenerike gjatë kësaj legjislature, me më shumë se tetë në dhjetë ilaçe që tashmë përshkruhen në versione me kosto më të ulët.

Profesori Peter Johnson, drejtor klinik kombëtar për kancerin në NHS England, tha se zgjerimi i aksesit mund të jetë “ndryshues i jetës” për mijëra burra, duke ndihmuar në mbajtjen nën kontroll të sëmundjes për disa vite.

NHS England ka bashkëpunuar me organizata sensibilizuese, përfshirë Prostate Cancer UK, për të siguruar këtë hap. Gjatë pesë viteve të fundit janë miratuar edhe disa barna të tjera të synuara kundër kancerit të prostatës, si enzalutamide, darolutamide, relugolix dhe apalutamide.

Duke reaguar ndaj lajmit, profesori Gert Attard nga Instituti i Kancerit në UCL, bashkëdrejtues i provave klinike, tha se ky është një moment jashtëzakonisht pozitiv për pacientët. “Hulumtimi ynë tregoi qartë se abiraterone shpëton jetë kur u ofrohet më herët burrave me rrezik të lartë për përhapje të sëmundjes,” u shpreh ai, duke shtuar se trajtimi tashmë financohet edhe në Skoci dhe Uells. /GazetaExpress/