Sa kohë mund të ruhen mbetjet e gjelditetit, sipas ekspertëve të sigurisë ushqimore

Ushqimi/Dieta

Gazeta Express

26/12/2025 20:00

Konsumimi i mbetjeve të Krishtlindjes pas Boxing Day mund t’ju sëmurë seriozisht, paralajmërojnë autoritetet e sigurisë ushqimore.

Sipas Agjencisë së Standardeve Ushqimore (FSA), kush dëshiron t’i shfrytëzojë mbetjet duhet t’i konsumojë brenda pak ditësh, nëse ushqimi nuk është futur në frigorifer ose ngrirës brenda dy orësh nga gatimi.

Zyrtarët e FSA-së theksojnë se mbajtja e mbetjeve të drekës së Krishtlindjes jashtë frigoriferit për më shumë se dy orë, ose ngrënia e ushqimit që ka qëndruar pa ftohje, përbën rrezik të lartë për helmim ushqimor. Kjo ndodh sepse ushqimi prishet më shpejt dhe krijohen kushte për shumimin e shpejtë të baktereve të rrezikshme si salmonela dhe kampilobakteri, të cilat shkaktojnë diarre, të përziera dhe të vjella.

Në udhëzimet festive të përditësuara, FSA u bëri thirrje qytetarëve të respektojnë datat “përdoret deri më” dhe të jenë të kujdesshëm që ushqimi në formë bufeti të mos lihet jashtë për më shumë se katër orë.

“Datat ‘përdoret deri më’ lidhen me sigurinë, jo me cilësinë. Mos e konsumoni ushqimin pas kësaj date,” thuhet në udhëzim.

“Mbajeni ushqimin të ftohtë. Ushqimi i bufetit nuk duhet të qëndrojë jashtë për më shumë se katër orë.”

Këto janë disa nga 11 gabimet më të zakonshme që FSA thotë se mund t’ua “prishin Krishtlindjen”.

“Hulumtimet tregojnë se jemi një komb që rrezikon me ushqimin gjatë festave, duke marrë shkurtime të rrezikshme në kuzhinë që mund t’i sëmurin rëndë veten, familjen dhe miqtë,” njofton agjencia.

“Për disa grupe — si gratë shtatzëna, personat me imunitet të dobësuar dhe të moshuarit — rreziku është edhe më i madh.”

Gabime të tjera përfshijnë konsumimin e produkteve të bulmetit (djathë, krem, qumësht, ëmbëlsira) pas afatit të përdorimit. Kjo është veçanërisht e rrezikshme për shkak të baktereve si listeria, e cila nuk dallohet as nga shija, as nga era apo pamja.

E njëjta gjë vlen edhe për peshkun e tymosur ose mishrat e ftohtë, të cilët mund të kthehen në terren ideal për shumimin e baktereve që shkaktojnë sëmundje serioze.

Gabime të tjera “festive” janë shkrirja e papërshtatshme e shpendëve ose mishit, çka çon në gatim të pabarabartë dhe temperatura të pasigurta në brendësi. Po ashtu, ripërdorimi i thikave dhe enëve që kanë prekur mish të papërpunuar, pa i larë mirë më parë, përbën rrezik shëndetësor.

Helmimi ushqimor mund të ndodhë edhe nëse frigoriferi është shumë i ngrohtë. FSA këshillon që temperatura të mbahet nën 5°C, pasi bakteret shumohen më shpejt mes 8°C dhe 63°C.

Sipas FSA-së, gjeldeti i gatuar mund të ngrihet deri në gjashtë muaj. Por pasi të shkrihet, duhet të konsumohet brenda 24 orësh dhe nuk duhet ngrirë sërish.

Statistikat tregojnë se rreth 70.000 persona në Angli dhe Uells kërkojnë ndihmë mjekësore për helmim ushqimor gjatë periudhës së Krishtlindjes. Megjithatë, FSA vlerëson se shifra reale mund të arrijë deri në 2.4 milionë, pasi shumë njerëz nuk shkojnë te mjeku.

Agjencia u kujton gjithashtu organizatorëve të festave që të pyesin mysafirët për alergji ose intoleranca ushqimore disa ditë përpara, për të pasur kohë të mjaftueshme për përgatitje dhe për të shmangur reaksione alergjike potencialisht fatale.

Sipas FSA-së, gati një e treta e britanikëve nuk i pyesin mysafirët për kërkesat dietike, duke rritur rrezikun e simptomave të ndryshme — ku anafilaksia është reagimi më i rëndë. Ajo mund ta bëjë frymëmarrjen të vështirë ose të pamundur dhe mund ta çojë trupin në një emergjencë kardiake, si arresti kardiak, për shkak të mungesës së oksigjenit. /GazetaExpress/