Superhëna e tretë dhe e fundit e këtij viti shfaqet sonte – një spektakël festiv i rrallë dhe magjepsës.
Hëna pritet të shfaqet si një disk i madh, i ndritshëm dhe i bardhë si dëborë, një “top bore gjigant” që qëndron i ngrirë në qiell.
Fotot e ditëve të fundit tregojnë se ajo tashmë duket jashtëzakonisht e madhe dhe me një ngjyrë qumështore – por sonte do të jetë edhe më e madhe dhe më e shndritshme.
Kjo ndodh sepse sateliti ynë natyror i afrohet Tokës më shumë se zakonisht.
Sipas Dr. William Alston, astrofizikant në Universitetin e Hertfordshire, hëna do të jetë rreth 221,965 milje larg Tokës pak pas orës 23:00 GMT.



Krahasimisht, distanca mesatare është 238,855 milje.
“Termi superhënë përdoret për të përshkruar hënat e plota që shfaqen më të mëdha dhe më të ndritshme se zakonisht,” – shpjegon Dr. Alston.
“Hëna e plotë e dhjetorit 2025 do të jetë superhëna e fundit e vitit – dhe me të vërtetë do të duket pak më e madhe dhe më e shndritshme”.
Pse kjo hënë është “super”?
Hëna rrotullohet rreth Tokës në një orbitë eliptike – jo plotësisht rrethore.
Kjo do të thotë se një herë në çdo rreth 29.5 ditë, ajo afrohet në pikën e quajtur perige (më afër Tokës). Kur kjo përkon me fazën e hënës së plotë, kemi një superhënë.
Në perige, hëna mund të duket deri në:
14% më e madhe
30% më e ndritshme
Kur është momenti më i mirë për ta parë?
🔭 Koha ideale për vëzhgim: 23:14 sipas orës së Mbretërisë së Bashkuar (18:14 EST).
Në këtë moment hëna do të jetë në fazën e saj më të plotë dhe rreth 221,965 milje / 357,219 km larg Tokës.


Hëna do të ngrihet në horizontin lindor rreth 14:52 GMT dhe do të jetë e dukshme që pas perëndimit të diellit (15:53 GMT). Fillimisht do të ketë një shkëlqim të ngrohtë portokalli, që pastaj do të zbardhet ndërsa ngrihet më lart.
Dr. Alston shton:
“Hëna shpesh shihet edhe ditën, por pamja përmirësohet ndjeshëm sapo të bjerë errësira.”
Edhe para arritjes në perige, hëna do të duket e madhe dhe e ndritshme gjatë gjithë mbrëmjes.
A duhet pajisje të posaçme?
Jo domosdoshmërisht – superhëna mund të shijohet me sy të lirë.
Por për detaje të jashtëzakonshme të sipërfaqes hënore, ekspertët rekomandojnë:
një palë dylbi cilësore
teleskop me diametër 4 inç (refraktor) ose 6 inç (reflector)
Alan Jones nga 365 Astronomy sugjeron:
“Shikoni hënën kur është lart në qiell për të shmangur shtrembërimin e imazhit nga atmosfera.”


Sa superhëna ka?
Jo çdo hënë e plotë është superhënë.
Zakonisht ka 3–4 superhëna në vit, ndërsa hëna të plota ka 12 ose 13.
Në vitin 2025, superhënat janë shfaqur:
7 tetor
5 nëntor
4 dhjetor (e fundit)
Edhe në vitin 2026 priten po ashtu tre superhëna, e para më 3 janar.
Cilat janë emrat e hënave të plota? – Tradhitë shekullore
Çdo hënë e plotë ka një emër tradicional që lidhet me natyrën dhe stinët.
Disa prej tyre:
Janar – Hëna e Ujkut
Shkurt – Hëna e Dëborës
Mars – Hëna e Krimbit
Prill – Hëna Rozë
Maj – Hëna e Luleve
Qershor – Hëna e Luleshtrydheve
Korrik – Hëna e Cjapit
Gusht – Hëna e Sturgeonit
Shtator – Hëna e Misrit
Tetor – Hëna e Gjuetarit
Nëntor – Hëna e Kastorit
Dhjetor – Hëna e Ftohtë
Hëna e plotë e dhjetorit quhet Hëna e Ftohtë, pasi netët janë më të gjata dhe temperaturat bien ndjeshëm. /GazetaExpress/
Në Reisebüro Prishtina, ne jemi këtu për t’ju bërë çdo udhëtim të thjeshtë, të sigurt. Me përvojë shumëvjeçare dhe...