Një safir i rrallë “Purple Star” me peshë mahnitëse prej 3,563 karatësh është zbuluar në Sri Lanka.
Ky gur i jashtëzakonshëm është pagëzuar me emrin Star of Pure Land dhe besohet të jetë safiri më i madh natyral me yll në botë i këtij lloji.
Siç sugjeron edhe emri, safirët me yll njihen për efektin optik të tyre të veçantë, të quajtur asterism, që krijon një model ylli të shndritshëm në sipërfaqen e gurit.
“Ky është safiri më i madh i purpurt me yll i këtij lloji,” tha gemologu konsulent Ashan Amarasinghe.
“Ka një asterism të qartë dhe të mirëpërcaktuar me gjashtë rreze – diçka unike krahasuar me gurët e tjerë.”
Ndërsa vlera e gurit nuk është konfirmuar ende, Amarasinghe beson se mund të kapë së paku 300 milionë dollarë (£223 milionë). Nëse kjo vlerë konfirmohet, Star of Pure Land do të bëhej një nga gurët më të çmuar të zbuluar ndonjëherë.


Safirët me yll krijojnë efektin e një ylli në qendër falë përbërjeve të vogla, të ngjashme me gjilpëra, të mineralit rutil.
Sipas The Natural Sapphire Company, ylli duhet të jetë i përqendruar saktësisht kur shihet nga lart, me secilën rreze të barabartë dhe të ndritshme, që shtrihet nga maja deri në bazën e gurit pa ndërprerje.
Guri është në pronësi të një grupi anonim, që ka vendosur të mos identifikohet për arsye sigurie. Njëri nga pronarët tregoi se safiri u gjet në një minierë afër qytetit të largët Rathnapura në Sri Lanka – i njohur si “qyteti i gurëve” – gjatë vitit 2023.


Ai u ble së bashku me gurë të tjerë dhe rreth dy vite më vonë pronarët zbuluan se kishte diçka të veçantë. Më pas, guri u certifikua nga dy laboratorë ndërkombëtarë.
Vlera e tij është vlerësuar nga ekspertët ndërkombëtarë në rreth 300–400 milionë dollarë (£223–298 milionë), duke e bërë Star of Pure Land një nga gurët më të shtrenjtë në botë, duke tejkaluar shumë diamante të famshme. Për krahasim:
Oppenheimer Blue, një diamant blu prej 14.62 karatësh, u shit për 57.5 milionë dollarë (£42.8 milionë) në 2016.
Williamson Pink Star, 11.15 karatë, u shit për 57.7 milionë dollarë (£43 milionë) në 2022.
Sipas Jeweler’s Touch, ndërsa diamante, safirë, rubinë dhe gurë të tjerë janë të dëshirueshëm globalisht, gurët më të vlefshëm shquhen nga detajet e rralla, ngjyrat unike apo historia e pasur që i bën “të paçmueshëm”
Si rriten diamantet artificiale në laborator?
Diamantet e natyrshme formohen mbi miliona vjet nën presion dhe temperatura të larta brenda korës së Tokës, gjë që i bën kaq të shtrenjta. Por tani disa kompani i “rritin” ato në laboratorë duke përdorur metoda të sofistikuara.

Procesi nis me një diamant të vogël “farë” si bazë. Ai vendoset në një dhomë vakumi për të pastruar ajrin nga papastërtitë, dhe më pas futet një përzierje gazi hidrogjeni dhe metani e ngrohur deri në 3,000°C për të krijuar plazmë të ngarkuar.
Atomët e karbonit nga metani ngjiten mbi diamantin “farë”, duke kopjuar strukturën kristalore të diamantit natyral. Çdo gur artificial rritet me një ritëm prej rreth 0.006 mm në orë.
Kjo kombinon mjeshtëri të lartë shkencore dhe teknologjike për të prodhuar gurë që mund të imitojnë ato natyrale, por shumë shpejt dhe më lirë. /GazetaExpress/