Shenja kryesore që jeni rritur nga një prind narcist

Fun

Gazeta Express

04/06/2026 0:08

Plaga më e gjatë që mund të lërë një prind narcist nuk është domosdoshmërisht ajo që i ka thënë fëmijës gjatë rritjes, por mënyra se si ai fëmijë vazhdon t’i flasë vetes edhe në moshë të rritur.

Sipas terapistit familjar Jerry Wise, një nga shenjat më të qarta të rritjes në një familje me prind narcist është zëri i brendshëm vazhdimisht kritik, gjykues dhe i ashpër ndaj vetes.

Në një intervistë për podcast-in “The School of Greatness”, Wise shpjegoi se fëmijët që rriten me prindër tepër kritikë shpesh premtojnë se nuk do të bëhen si ata, por më vonë e kthejnë të njëjtën ashpërsi kundër vetes.

“Prindi narcist ka qenë tepër kritik dhe gjykues. Pastaj fëmija rritet dhe thotë: ‘Unë nuk do të jem kështu’. Por si sillet ai me veten? Po njësoj, me kritikë dhe gjykim të ashpër”, tha ai.

Sipas tij, shumë të rritur që janë rritur në familje narciste bëhen kritikët më të mëdhenj të vetes. Ata shpesh mbartin ndjenja faji, turpi dhe frikë të vazhdueshme se nuk janë mjaftueshëm të mirë.

Wise thotë se zëri që shumë njerëz dëgjojnë në mendjen e tyre nuk është gjithmonë plotësisht i tyre. Shpesh, ai është një version i brendësuar i kritikave që kanë dëgjuar gjatë fëmijërisë.

Në vend që kritika të vijë më nga prindi, personi nis ta përsërisë vetë atë brenda mendjes së tij, duke e gjykuar dhe ulur veten në çdo hap.

Sipas terapistit, shumë njerëz nuk e kuptojnë nga vjen ky model mendimi. Ata mund të besojnë se thjesht kanë standarde të larta, janë ambiciozë ose kërkojnë shumë nga vetja, por në thelb mund të fshihet frika nga dështimi, refuzimi apo mosmiratimi.

Wise, i cili ka mbi 45 vite përvojë në terapi familjare dhe marrëdhënie, thotë se fëmijët e prindërve narcistë shpesh vazhdojnë ta mbajnë me vete zërin kritik të prindërve edhe shumë kohë pasi janë larguar nga shtëpia.

“Është sikur e marrin atë zë nga jashtë dhe e vendosin brenda vetes”, shpjegon ai.

Ai thotë se shumë klientë fillimisht tregojnë se prindërit e tyre kanë qenë shumë kritikë, por më pas kuptojnë se edhe ata vetë i flasin vetes me të njëjtën ashpërsi.

Sipas Wise, kjo nuk është thjesht “të jesh i ashpër me veten”. Në shumë raste, është vazhdim i dinamikës familjare të mësuar në fëmijëri.

“Nuk je ti që po ia bën këtë vetes. Është familja jote që vazhdon ta bëjë këtë përmes teje”, thotë ai.

Një tjetër sfidë e madhe për të rriturit që janë rritur me prindër narcistë është të mësojnë të kujdesen për veten. Shumë prej tyre janë rritur me bindjen se të mendosh për nevojat e tua është egoizëm, sepse janë mësuar të vendosin gjithmonë të tjerët para vetes.

Wise thekson se përqendrimi i shëndetshëm te vetja është i domosdoshëm. Sipas tij, njerëzit që vijnë nga familje jo funksionale shpesh kalojnë shumë kohë duke u shqetësuar për të tjerët dhe nuk mësojnë të vendosin kufij emocionalë.

Shërimi nis kur personi arrin të ndajë mënyrën se si e sheh veten nga gjykimet e prindërve. Në vend që të kërkojë vazhdimisht miratim apo të rrëzohet nga kritikat, ai duhet të kuptojë se mendimi i dikujt tjetër nuk përcakton vlerën e tij.

Wise thotë gjithashtu se shumë të rritur mbeten të bllokuar nga fantazia se një ditë prindi do t’u japë më në fund dashurinë, pranimin dhe vlerësimin që kanë kërkuar gjithmonë.

Sipas tij, pikërisht kjo pritje i mban shumë njerëz të lidhur me plagët e së kaluarës.

Rritja e vërtetë fillon kur personi ndalon së prituri që prindi të ndryshojë dhe nis të ndërtojë vetë identitetin, respektin për veten dhe pavarësinë emocionale. /GazetaExpress/