Goditja nga rrufeja është një nga përvojat më ekstreme që mund të përjetojë trupi i njeriut. Edhe pse shumë e rrallë, ajo mund të shkaktojë pasoja të rënda fizike dhe psikologjike – dhe mënyra si përjetohet ndryshon shumë nga një person te tjetri.
Një rast i pazakontë është ai i Gary Reynolds, një punëtor amerikan që është goditur nga rrufeja plot katër herë. Ai thotë se, megjithëse duket i njëjti nga jashtë, “nga brenda ndihet si një person krejt tjetër”.
Goditja e parë ndodhi në vitin 2007, kur ai po merrte një pije nga frigoriferi në garazhin e shtëpisë. Pas saj, ai mbeti për muaj të tërë i paaftë për të lëvizur për shkak të dhimbjeve të forta. Por dëmet nuk ishin vetëm fizike – ai filloi të kishte vështirësi në përqendrim dhe në kryerjen e detyrave të thjeshta.
Më vonë u diagnostikua me çrregullim të stresit post-traumatik (PTSD). Vetëm 11 muaj pas incidentit të parë, ai u godit sërish – një ngjarje jashtëzakonisht e rrallë. Këtë herë përshkroi një dhimbje të fortë koke dhe një ndjesi rryme që i kaloi nëpër dorë, e cila u skuq menjëherë.
Për shkak të kostove të larta mjekësore nga hera e parë, ai nuk arriti të marrë trajtimin e duhur, dhe gjendja e tij u përkeqësua: marramendje, dobësi në duar dhe vështirësi në punë.
Pasojat prekën edhe jetën personale – martesa e tij përfundoi, ndërsa ai u detyrua të shpërngulet dhe të nisë nga e para. Megjithatë, rrufeja e goditi përsëri në vitin 2016 dhe sërish në 2022, madje edhe brenda shtëpisë së tij.
Si e përjeton trupi goditjen nga rrufeja?
Rrufeja mund të përçojë mijëra volt energji në një çast të vetëm. Pasojat përfshijnë:
djegie të rënda
dëmtime të sistemit nervor
probleme me kujtesën dhe përqendrimin
çrregullime psikologjike si ankthi dhe PTSD
Disa të mbijetuar përshkruajnë dhimbje të padurueshme, ndërsa të tjerë thonë se adrenalina e maskon ndjesinë në momentin e goditjes.
Pasojat afatgjata
Në shumë raste, dëmet më të mëdha shfaqen më vonë. Disa persona mbeten me:
dëmtime kronike të nervave
paaftësi për të ndjerë temperaturën apo dhimbjen
lodhje ekstreme dhe harresë
Një i mbijetuar tjetër raportoi se nuk mund të ndiente më nxehtësinë apo të ftohtin, ndërsa një grua tjetër humbi aftësinë për të djersitur dhe vuan nga lodhje e vazhdueshme dhe probleme me kujtesën.
Megjithatë, ka edhe raste të rralla ku njerëzit raportojnë përmirësime të çuditshme, si shikim më i mirë apo shërim nga dëmtime të mëparshme.
Sa shpesh ndodh?
Çdo vit në botë rreth 240,000 njerëz lëndohen nga rrufeja, dhe rreth 10% e tyre humbin jetën. Në Mbretërinë e Bashkuar raportohen 30–60 raste në vit, ndërsa në SHBA qindra persona goditen çdo vit.
Rreziku është më i lartë për ata që kalojnë shumë kohë jashtë – si alpinistët, peshkatarët apo golfistët.
Një përvojë që ndryshon jetën
Shumë të mbijetuar thonë se përvoja nuk është vetëm fizike, por edhe thellësisht psikologjike. Disa përballen me trauma të vazhdueshme, ndërsa të tjerë përpiqen të gjejnë kuptim në atë që u ka ndodhur.
Pavarësisht dallimeve, një gjë është e qartë: goditja nga rrufeja nuk është vetëm një moment – është një ngjarje që mund të ndryshojë jetën përgjithmonë. /GazetaExpress/